تفسير : هرگز ابليس را تسلّطى بر اجبار و اكراه آدميان نبوده و نيست ، جز آن كه آنها را وسوسه مىكند و به كفر و شرك و گناه دعوت مىكند تا علم ازلى ما به تمييز و جدا بودن كسى كه به آخرت ايمان مىآورد از كسى كه از آخرت و دربارهء آن در شك است محقّق شود و ايمان آن از شك اين معلوم گردد . يا متميز سازيم مؤمن را از شاكّ ؛ يعنى واضح و آشكارا شود كه اهل ايمان كدام‌اند و اهل شكّ چه كسان‌اند . تبصره : اين مطلب ، محقّق است كه ثواب و عقاب به افعال مكلّفان تعلق يابد ، و گرچه خداى تعالى قبل از وقوع عملِ مكلّف عالِم است به اين كه او اين عمل را انجام مىدهد ؛ لكن نه علم الهى علت عمل است و نه پيش از تحقّق عمل جزا را مترتب مىفرمايد ؛ زيرا او هيچ كس را مجازات نمىكند مگر بعد از وقوع عمل از او ، و قبل از وقوع با اين كه علم به وقوع آن دارد عبد را مجازات نمىكند . وَ رَبُّكَ عَلَى كُلّ شَىْءٍ حَفِيظٌ : و پروردگار تو بر همهء چيزها نگهبان است و هيچ چيز از افعال و اقوال و احوال بندگان بر او پوشيده و مخفى نيست . [ احتجاج با كافران ] ( آيهء 22 ) قُلِ ادْعُواْ الَّذِينَ زَعَمْتُم مّن دُونِ اللَّهِ لَايَمْلِكُونَ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ فِى السَّموَ تِ وَلَا فِى الْأَرْضِ وَ مَا لَهُمْ فِيهِمَا مِن شِرْكٍ وَ مَا لَه‌ُو مِنْهُم مّن ظَهِيرٍ تفسير : اى پيامبر ، به مشركان ( بر وجه سرزنش ) بگو : كسانى را كه به جاى خداى متعال ، معبود خود پنداشته‌ايد بخوانيد ، خواهيد ديد كه قادر به جواب شما نخواهند بود ، يا بخوانيد تا ببينيد كه آيا مىتوانند به شما در جلب منافع و دفع ضررها كمك كنند يا نه ؟ خواهيد ديد كه آنها را بى كمك خداوند قدرتى نيست تا بتوانند به شما كمك كنند .