الشيخ علي المشكيني
49
تفسير روان (فارسى)
لغت و اعراب : مردّ مصدر ميمى است يعنى بازگشت ، يا اسم مكان است يعنى بهشت . أفرأيت استفهام براى تعجب . أطّلع اصلش أاطّلع است ، همزهء وصل حذف و همزهء استفهام باقى است . تفسير : وَيَزِيدُ اللَّهُ الَّذِينَ اهْتَدَوْا هُدىً وَالْبَاقِيَاتُ الصَّالِحَاتُ خَيْرٌ عِندَ رَبِّكَ ثَوَاباً وَخَيْرٌ مَّرَدّاً اين آيه در مقابل آيات كفّار است كه خدا آنها را در ضلالتشان تا دم مرگ رها مىسازد كه پيوسته بر آن بيفزايند . معناى آيه : و خدا بر هدايت كسانى كه هدايت يافتهاند مىافزايد . يعنى آنها را پس از هدايت به واسطهء پذيرش اصل دين و شريعت ، پيوسته به وسيلهء هدايت آنها به فروع عملى و معارف دينى و تكامل روحى يارى مىدهد و مىافزايد . و باقيات صالحات ، يعنى ماندگارهاى شايسته از مكلّف مانند عقايد ايمانى و فضايل نفسانى و عملهاى نيك ، در نزد پروردگار تو از نظر پاداش دنيوى و اخروى بهتر و از نظر بازگشت به عالم آخرت و مكانى كه در آنجا خواهد داشت نيكوتر است . علت باقى بودن آنها اين است كه عقايد و باورها از شئون مغز است ، و اخلاق و فضايل از حالات روان و در صاحبشان ابدالدهر باقىاند و اعمال خارجى نيز در صحيفهء عمل او ثابت و پاداشش در آخرت جاويدان است . و اما زر و زيور و جاه و جلال و منال و امتعه و اثاث و مال ، فانى و زايل است . [ احوال و عقايد كافران ] أَفَرَأيْتَ الَّذِى كَفَرَ بِآيَاتِنَا وَقَالَ لَأُوتَيَنَّ مَالًا وَوَلَداً يعنى : اى پيامبر ، آيا ديدى آن كس را كه به آيات ما كفر ورزيد و گفت : بىترديد ، به من مال و اولاد فراوان داده مىشود . گفته شده : مراد از آيه ، شخص خاصى از مشركان است كه در مكه در مقابل مسلمين چنين ادعايى كرده . و محتمل است مراد به نحو كلى باشد ولى روشن نيست كه مدعى براى آيندهء دنياى خود مىگفته يا براى آخرت بر فرض وجود ، چنانكه در آيهء 36 كهف نيز آمده : وَلَئِن رُّدِدتُّ إِلَى رَبِّى لَأَجِدَنَّ خَيْراً مِنْهَا مُنقَلَباً . أَطَّلَعَ الْغَيْبَ أَمِ اتَّخَذَ عِندَ الرَّحْمنِ عَهْداً