الشيخ علي المشكيني
259
تفسير روان (فارسى)
پس از مرگ و تلاشى اجساد داده شده ، و نيست اين سخن جز اساطير اولين يعنى اباطيل و افسانههاى پيشينيان . و جهت اين كه بعث را كه امر وجدانى است اساطير ناميدند كه جمع است ، اين است كه آنها مجموع احيا و جمعآورى در محشر و حساب و محاكمه و بهشت و جهنم را تشبيه به مجموع اساطير و خرافات كردهاند . قُل لِمَنِ الْأَرْضُ وَمَن فِيهَا إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ * سَيَقُولُونَ للَّهِ قُلْ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ يعنى : اى پيامبر ، در پاسخ آنها بگو : اگر شما اهل دانشيد ، بگوييد آيا اين زمين و هر كس و هر چيزى كه در آن است از آنِ كيست ؟ يعنى مخلوق و مملوك و آفريدهء چه كسى است ؟ بىتأخير مىگويند : از آنِ خداست ( زيرا مشركان نيز خداى اصل را او و اصل خلقت عالم را نيز از او مىدانستند و بتها را شريك در ربوبيت و تربيت موجودات مىپنداشتند ) . اى پيامبر ، بگو : پس آيا متنبّه و متذكر نمىشويد ؟ يعنى چه مانعى دارد آن خدايى كه اين همه موجودات محيّرالعقول و بيرون از حد و حصر و خارج از درك خرد را توانسته بيافريند ، دوباره برخى از آنها را خلق كند و حشر را برپا نمايد ؟ قُلْ مَن رَبُّ السَّماوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ « 86 » سَيَقُولُونَ للَّهِ قُلْ أَفَلَا تَتَّقُونَ « 87 » قُلْ مَن بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ « 88 » سَيَقُولُونَ للَّهِ قُلْ فَأَنَّى تُسْحَرُونَ « 89 » تفسير : قُلْ مَن رَبُّ السَّماوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ * سَيَقُولُونَ للَّهِ قُلْ أَفَلَا تَتَّقُونَ يعنى : اى پيامبر ، به مشركان بگو : مربّى و مدبّر آسمانهاى هفتگانه و مدير و رب عرش بزرگ كيست ؟ ( مراد از آسمانها در اينجا آسمان به اصطلاح شرع است كه داراى هفت طبقه است و طبقهء اول آسمان محيط ماست كه همهء ثوابت و سيّارات و كهكشانهاى مورد