سخنرانى كرد و چون با حسن‌بن على نزد آن حضرت رفتند ، در ميان ايشان به پا خاست و گفت : « سپاس خداوندى را كه پروردگار جهانيان است و درود خدا بر سرور ما محمد خاتم‌پيامبران و آخرين فرستادگان خدا ! اما بعد ، همانا خداوند محمد صلى الله عليه و آله را به تمام جن و انس مبعوث گردانيد ، در حالى كه مردم در اختلاف با يكديگر بودند و عرب در بدترين جايگاه‌ها بود ، و به دليل وضعيتى كه داشتند به استضعاف كشيده شده بودند ، خداوند فساد ايشان را اصلاح و شكاف ما بين آن‌ها را التيام بخشيد و اختلاف آن‌ها را بر طرف كرد و به وسيلهء پيامبر صلى الله عليه و آله امنيت را برقرار و از خون‌ريزى جلوگيرى نمود و ريشهء دشمنى و عداوت دلخراش را قطع كرد و كينه‌هايى را كه در سينه‌ها ريشه دوانده بود از بين برد . سپس خداوند متعال درحالى كه از زحمات او سپاسگزار و از عمل او راضى بود و آمرزيده او را از دنيا برد و بزرگوارانه در جوار رحمت خدا جاى داد ، فرياد از مصيبتى كه تمام مسلمانان را فراگرفت . و به‌ويژه نزديكان و خويشاوندان پيامبر صلى الله عليه و آله سوگوار شدند . « 1 » 5 - ابن‌خياط مىگويد : على عليه السلام از مدينه بيرون شد درحالى كه سهل‌بن حنيف انصارى را والى آن‌جا قرار داد ، و حسن‌بن علي بن ابىطالب و عماربن ياسر را به كوفه فرستاد تا مردم را بسيج كنند . « 2 » ابن ابىالحديد از ابىمخنف نقل كرده ، مىگويد : همين كه به حذيفهء يمانى اطلاع دادند كه على عليه السلام به محل ذيقار رسيده است و از مردم

--> ( 1 ) - عقدالفريد : 4 / 318 . ( 2 ) - تاريخ خليفةبن‌خياط : 1 / 199 .