الشيخ علي سعادت پرور (پهلوانى تهرانى)
19
سر الإسراء في شرح حديث المعراج (فارسى)
مرحوم فيض نيز اين حديث را در كتاب « وافى » به نحو مرسل از « ارشاد » نقل كرده است و بعد از نقل آن گفته است : غير از صاحب « ارشادالقلوب » ديگران با ذكر سند از امام صادق از امام باقر از اميرالمؤمنين - عليهمالسّلام - ، اين حديث را نقل كردهاند . با اينكه مرحوم مجلسى و حرّ عاملى و فيض ، حديث را از ارشاد نقل كردهاند اما در عين حال در متن حديث اختلاف ديده مىشود و چون نقل فيض در « وافى » كاملتر بود ما آن را براى شرح برگزيديم . از نظر سند حديث ، هيچيك از اين سه بزرگوار اشكالى بر آن وارد نكردهاند و گويى از نظر متن و سند مورد اعتماد آنها بوده است چنان كه شيخ حرّ عاملى در آخر كتاب « الجواهر السنيّه » بعد از ذكر احاديث قدسى فرموده است : اين حديث را از ميان اخبار صحيحى كه مشتمل بر احاديث قدسى بود ، برگزيدم و شواهد و قرائن قطعى و ترديدناپذيرى براى صحت حديث و رسيدن آن از پيامبر و صدق راويانش وجود دارد كه جاى هيچ شك و ترديد يا احتمال جعل و افترا در آن نيست . بزرگان اهل علم و معرفت چون عارف كامل آية اللَّه حاج ميرزا جواد ملكى - رحمهالله - و عارف كامل استاد اعظم آية اللَّه علّامه طباطبايى - رحمهالله - صاحب تفسير « الميزان » ، در كتابها و جلسات اخلاقى با ذكر بعضى از جملات حديث و شاهد آوردن از آنها ، توجّه خاصّى به اين حديث مبذول داشتهاند . مرحوم استاد علامه ، يك دور كامل از ابتدا تا انتها ، حديث را براى ما قرائت كرده و در ذيل هر قسمت بيانات مفيدى ايراد فرمودند و نيز در موارد متعدّد ديگر از جمله مذاكراتشان با دكتر كربن فرانسوى از اين حديث سخن به ميان آوردهاند كه در يك شماره ويژه از مجلهء « مكتب تشيع » به چاپ رسيده است . آن بزرگوار در جلسات اخلاقى خصوصى نيز در بيان فرمايشات خود به جملات اين حديث استشهاد مىفرمود . علاوه بر اينها ، سازگارى متن حديث با كتاب و سنّت ، دليل صحّت آن است و هر كس به آيات و رواياتى كه ما در ذيل هر قسمت آوردهايم توجه كند و هماهنگى آنها را ملاحظه نمايد هيچ ترديدى در صحت متن حديث برايش باقى نمىماند .