( 19 ) « لَكَ الْمَحْمَدَةُ إِنْ أَطَعْتُكَ ، وَ لَكَ الْحُجَّةُ إِنْ عَصَيْتُكَ ، لا صُنْعَ لِى وَ لا لِغَيْرِى فِى إِحْسانٍ إِلّا بِكَ ، يا كائِنٌ قَبْلِ كُلِّ شَىْءٍ ، وَ يا مُكَوِّنَ كُلِّ شَىْءٍ ، إِنَّكَ عَلى كُلِّ شَىْءٍ قَدِيرٌ . » « 1 » اگر اطاعتت كردم ، ستايش از آن تو است و اگر نافرمانىات كردم ، حجت از آنِ تو است و نه از من و نه از ديگرى در هيچ كار نيكى جز به وسيله‌ى تو كارى ساخته نيست ، اى پديدآورنده‌ى همه‌ى اشيا و اى ايجاد كننده‌ى هر چيز ، به راستى كه تو بر هر چيز توانايى . تفاوت محمدة و حمدة در كلام امام - عليه‌السّلام - فرق است ميان آن كه گفته شود : « لَكَ الْمَحْمَدَةُ » و يا گفته شود : « لَكَ الْحَمْدَةُ » ؛ در اوّل ، ستايش را تنها براى او سبحانه قرار دادن است و در دوّم ، نظر به همه امورى است كه خداوند بايد بدان ستايش شود . در لغت آمده است : « أَلْمَحْمَدةُ : ما يُحْمَدُ بِهِ ، مَحامِد . » « 2 » بنابراين بيان ، گويا امام - عليه‌السّلام - مىفرمايد : چنان كه فرمانت را ببرم ، ستايشت را - در تمام آن چه به من عطا فرمودى - نموده‌ام : « لَكَ الْمَحْمَدَةُ إِنْ أَطَعْتُكَ » ؛ و برعكس ، اگر فرمانبر نباشم ، از ستايشت در آن چه به من عطا فرمودى ، امتناع نموده‌ام و تو را بر من حجّتى است آشكار كه بگويى : حقّ نعمت‌هاى مرا ضايع نمودى : « وَ لَكَ الْحُجَّةُ إِنْ عَصَيْتُكَ » . موافقت تشريع ؛ تكوين و غيرتكوين با اين همه كه آن دو بيان را دارد ، مىفرمايد : « لا صُنْعَ لِى وَ لا لِغَيْرِى فِى إِحْسانٍ إِلّا بِكَ » يعنى حضرتت ، همواره با من و محيط به من و كمالاتم مىباشى و امكان ندارد

--> ( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 632 . ( 2 ) . اقرب الموارد .