فروتنان را بشارت ده ، همانان كه چون [ نام ] خدا ياد شود ، دل‌هايشان خشيت يابد و [ آنان كه ] بر هر چه بر سرشان آيد ، صبر پيشه‌گانند و برپادارندگان نمازند و از آن چه روزيشان داده‌ايم ، انفاق مىكنند . در نهج البلاغه درباره‌ى كمالات ملايكه آمده است : « وَ أَشْعَرً قُلُوبَهُمْ تَواضُعَ إِخْباتِ السَّكِينَةِ . » « 1 » و تواضع ، همراه با آرامش و ناشى از وقار را در دل‌هاى آنان ساكن گردانيده است . و در اين بخش از زيارت امين‌اللَّه نيز آمده است : « إِنَّ قُلُوبَ الْمُخبِتِينَ إِلَيْكَ وَالهَةٌ . » از خودرستگى ؛ ويژگى خاص مخبتين از مجموع بيانات لغوى و آيات و حديث به شايستگى استفاده مىشود كه مخبتين آنانند كه به تمام وجود از خود رسته و در دل جز به خداوند نظر نداشته باشند ، از اين رو در آيات فوق : وَ أَخْبَتُوا إِلى رَبِّهِمْ « 2 » و : فَإِلهُكُمْ إِلهٌ واحِدٌ فَلَهُ أَسْلِمُوا وَ بَشِّرِ الْمُخْبِتِينَ « 3 » و : فَتُخْبِتَ لَهُ قُلُوبُهُمْ وَ إِنَّ اللَّهَ لَهادِ الَّذِينَ آمَنُوا إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ « 4 » آمده و در حديث امام - عليه‌السّلام - اين صفت را از مجرّداتى يادآور شده كه از آلودگى مبرّا مىباشند و فرموده : « أَشْعَرَ قُلُوبَهُمْ تَواضُعَ إِخْباتِ السَّكِينَةِ . » و امّا جمله : « إِلَيْكَ والِهَةٌ » ذيل : « إِنَّ قُلُوبَ الْمُخْبِتِينَ » را مىتوان بيانگر همه‌ى معانى كه در توضيح اخبات آمده بود دانست . در لغت ، « واله » به كسى گفته مىشود كه از بسيارى وجد و خوشحالى به حيرت مبتلا شود و اين معنى چون درباره‌ى خداوند استعمال شود و گفته شود : « إِنَّ قُلُوبَ الْمُخبِتِينَ إِلَيْكَ والِهَةٌ . » اشاره به منزلت والايى است و آن از خود و خودبينى رستن و به حقّ پيوستن و همواره او سبحانه را ( در تمام كشاكش عالم ، بلكه عالم طبع بشرى ) ديدن ( با ديده‌ى دل ) و حتى ديد را نيز از خود ندانستن و مشاهده نكردن است .

--> ( 1 ) . نهج‌البلاغه ، خطبه 91 . ( 2 ) . سوره‌ى هود ، آيه‌ى 23 . ( 3 ) . سوره‌ى حج ، آيه‌ى 34 . ( 4 ) . سوره‌ى حج ، آيه‌ى 54 .