الشيخ علي سعادت پرور (پهلوانى تهرانى)
335
نور هدايت ( شرح معارف فرازهاى كليدى ادعيه بر اساس كتاب اقبال الاعمال) (فارسى)
ترك دلبستگى به دنيا نه ترك كلى آن حضرت - عليهالسّلام - به تجافى از دار غرور و دلبستگى نداشتن توجه فرمودهاند ؛ نه قطع رابطه و علقه از دار دنيا ؛ زيرا بشر از دنياست نمىتواند به آن توجه نداشته باشد و ادامه حيات دهد . و از طرفى ممكن نيست بدون بهرهگيرى از تعلّقات ، به غرض غايى از خلقت رسيد ، با اين همه بستگى تمام به آن ، سبب انحراف از توجّه به غرض غايى مىشود ، چنان كه فرموده شد : « تجافِى . . . » علت نامگذارى دنيا به سراى غرور در اين فراز ، دنيا به سراى غرور نام گذارى شده است و اين بدان علت است كه بشر ، به اعتبار تقاضاى خلقت مادّيش ، مىبيند هر چه مىخواهد برايش مهيّاست و همين امر باعث مىشود كه خويش را در مقابل آن از دست داده و غافل از فناء و ابتلائات و ناملايمات آن گردد و غرض غايى از خلقتش را فراموش كند . معناى دقيق انابه و نقش آن در شهود معارف در توضيح معناى انابه به دار خلود بايد گفت : فرق است ميان توجّه به دار آخرت و بازگشت و عنايت داشتن با تمام وجود به عالم آخرت . لفظ « انابه » نيز به مورد دوم اشاره دارد و نظر به توجه صورى در آن ملحوظ نمىباشد ؛ زيرا چنين توجه كامل و به تمام وجود است كه سبب تجافى مؤمن گشته و به او براى شهود معارف الهى آمادگى مىدهد . در حديث ابىذر آمده است كه رسولاللَّه - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - به وى فرمود : « يا أَباذَرٍّ إِذا دَخَلَ النُّورُ الْقَلْبَ انْفَسَحَ الْقَلْبُ وَ اسْتَوْسَعَ قُلْتُ : فَما عَلامَةُ ذلِكَ بِأَبى أَنْتَ وَ أُمّى يا رَسُولَ اللَّهِ ؟ قالَ : أَلْإِنابَةُ إِلى دارِ الْخُلُودِ وَ التَّجافِى عَنْ دارِ الْغُرُورِ وَ الْإِسْتِعْدادِ لِلْمَوْتِ قَبْلَ نُزُولِهِ . » « 1 » اى اباذر ! هنگامى كه نور وارد دل مىشود ، دل وسيع و گسترده مىگردد .
--> ( 1 ) . بحارالانوار ، ج 77 ، ص 83 .