( 524 ) « وَ أَدْخَلَ فِى صَلاحِهَا الْفَسادَ ، وَ عَلى مُجْتَمَعَهَا الشَّتاتَ ، وَ عَلى مُنْتَظَمِهَا الْإِنْفِصامَ ، لِيَدُلَّ الْمُبْصِرِينَ [ الْمُتَبَصِّرِينَ ] عَلى أَنَّها فانِيَةٌ مِنْ صَنْعَةِ باقٍ ، مَخْلُوقَةٌ مِنْ إِنْشآءِ خَلْقٍ [ خالِقٍ ] لا بَقآءَ وَ لا دَوامَ إِلّا لَهُ أَلْواحِدُ الْغالِبُ الَّذِى لا يُغْلَبُ ، وَ الْمالِكُ الَّذِى لا يُمْلَكُ . » « 1 » و در درستى كارها و آفريده‌هايش تباهى و بر جمع و گردآمده‌ى آن‌ها پراكندگى و بر امور منظّم و به سامان آن‌ها جدايى و گسستن را داخل نمود ، تا بينايان را راهنمايى فرمايد كه آن‌ها ناپايدار و نابود شونده و ساخته‌ى [ خداوند ] پايدار و باقى هستند و مخلوق و آفريده شده و آفريننده‌اى كه پايندگى و جاودانى جز براى او نيست ، [ آن‌ها را ] پديد آورده ، خداوند يگانه‌ى چيره‌اى است كه مغلوب نمىگردد و مالكى كه مملوك [ هيچ كس و چيز ] واقع نمىشود . فساد و پراكندگى مخلوقات با دليل بر وحدانيت و مالكيت حق تعالى در اين فراز به زيبايى و با استدلال ، به فعّال مطلق بودن حضرت بارى تعالى - كه در بخش گذشته از آن ياد شده بود - پرداخته شده و مىفرمايد : اگر در مفعولات الهى ، فساد و يا پراكندگى و يا شكستگى ايجاد نمىشد ، كجا پى به فنا و عدم بقا و دوام خود مىبردند ؟ آن گونه خلقشان فرمود تا بقاء و دوام را براى فاعلشان ببينند و بدانند اوست كه بر هر چيزى غلبه دارد و هرگز مغلوب واقع نمىشود و مالك و صاحب اختيار علىالاطلاق جهان هستى است و كسى و موجودى نمىتواند مالك و صاحب اختيار او شود . اين اشاره‌اى بود به بيان جمله‌هاى دعا ، امّا سزاوار است خوانندگان عزيز در اين كلمات ، بيشتر نظر نمايند .

--> ( 1 ) . اقبال الاعمال ، ص 203 .