پرستش مطلق قرار مىدهد ، و بخشيدن هر گونه قداست ذاتى را به هر چيز يا شخص از آفريده‌هاى خدا نفى مىكند ، جز ارزشهاى وحى برخاستهء از دين خدا ، و بدين گونه آفريدگان در برابر خالق ، و در برابر دين خالق ، برابر مىشوند ، و هيچ فردى را نرسد كه به گمان نزديكتر بودن ذاتى به قدوس خود را برتر از ديگران بداند ، و همهء مذاهب عنصرى ، خواه آشكار و خواه پنهان ، بدين گونه باطل مىشود . [ 4 ] چون به آن جا رسيديم كه خدا را پر و بدون جزء و تطور و ولادت بدانيم ، بزرگترين حجابى كه ميان ما و خدا است ، يعنى حجاب تشبيه خدا به انسان كه از نادانى و كم خردى آدمى نتيجه مىشود از ميان مىرود . / 449 چون انسان جز خودش و آفريده‌هاى ديگر را نمىبيند ، گاه خدا را با خود مقايسه مىكند و گاه با ديگر آفريده‌ها ، و از آن غافل است كه اين قياس و تشبيه اصلا با اعتقاد به خالق منافات دارد . اما اگر آدمى متذكر اين حقيقت باشد ، شبهه‌ها از ضمير او دور و ضمير از آنها پاك مىشود ، و قلب او آمادگى پذيرفتن نور معرفت پيدا مىكند ، و ظاهرا كلمات ذكر اساسى ما را به اين حقيقت يادآور مىشود ، مگر تكبير بزرگتر دانستن خدا از توصيف نيست ؟ « خدا بزرگتر از آن است كه توصيف شود » ، و تسبيح پاكيزه دانستن او از هر چيز است كه بر خاطر آدمى بگذرد ، از ناتوانى و كاستى ، و همتا و نظير ، و نيز چنين است تهليل كه به معنى نفى شريك از او است ، و به همين سبب است كه پروردگار ما در پايان سورهء اخلاص مىگويد : « وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ - و هيچ كس همتاى او نبوده است و نخواهد بود . » پس اگر خواستار شناخت اويى ، از خود حجاب مقايسه كردن او را با آفريده‌هايش دور كن ، و از دايرهء مخلوق برتر رو و به افق خالق برس ، و از محيط شهادت و حضور به افق غيب ، و از جستجوى از ذات به دريافت نور اسماء بالا رود . نفى شبيه و همتا نفى هر صفت ناتوانى و محدوديت و نقص در خالق است ، چنان كه امام امير المؤمنين - عليه السلام - در پاسخ كسى كه دربارهء سورهء