كمال است . قرائت قرآن و انديشيدن در معانى آن روح قيام ليل است ، و آن پيمان خدا براى انسان ، و ريسمان كشيده شده او از آسمان به زمين ، و راه و روش روشنى است كه با آن دردهاى او درمان مىشود و از اين راه به خوشبختى مىرسد ، و از آن روح توحيد و توكل و صبر مدد مىگيرد ، و از آيات آن بينشهاى هدايت / 19 و حق در هر ميدان از زندگى به آدمى الهام مىشود ، تا بتواند در روز به راهنمايى پروردگار خويش به راه بيفتد ، و در اختيار او مرهمى براى هر درد و راه حلى براى هر دشوارى و تدبّرى صائب براى هر قضيه و حركت در زندگى فردى و اجتماعى ، و در هر ميدان از ميدانهاى آن وجود داشته باشد . آرى ، خواندن قرآن ، خود به خود بركت و حسنه‌اى بزرگ است ، ولى هدف قرآن بزرگتر از تبرك محض است ، بلكه بزرگترين خير آن جز با برانگيخته شدن عقل به توسط هدايت قرآن و تدبر كردن در معانى آن حاصل نمىشود . آيا اين گفته خداى عز و جل را نشنيده‌اى كه : كِتابٌ أَنْزَلْناهُ إِلَيْكَ مُبارَكٌ لِيَدَّبَّرُوا آياتِهِ وَ لِيَتَذَكَّرَ أُولُوا الْأَلْبابِ ؟ و تدبّر در قرآن تنها براى فهم آن نيست ، بلكه براى عمل كردن و به كار گرفتن آن نيز هست ، و به همين سبب قرآن ميان ترتيل آن در شب و آمد و شد طويل مردمان در روز ارتباط برقرار مىكند . چون خواندن قرآن به خودى خود هدف نيست ، خداوند متعال به ما فرمان داده است كه آيات آن را به صورت خاص بخوانيم كه همان ترتيل است . وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلًا و قرآن را نيكو و با تأنى بخوان . » ترتيل ، خواندن نيكو و بدون شتاب و همراه با تفكر و تدبّر است . عبد اللَّه بن سليمان گفت : از ابو عبد اللَّه ( امام صادق عليه السلام ) درباره معنى اين آيه پرسش كردم ، و او گفت : « امير مؤمنان ( ع ) گفته است : يعنى آن را آشكار بخوان و مانند مو آن را بريده بره مكن ، و همچون ريگ آن را پراكنده مساز ، تا چنان شود كه دلهاى سخت شما از خواب بيدار شود ، و نبايد تمام همّ شما رسيدن به پايان سوره باشد » ؛ « 15 » و امام صادق ( ع ) گفت : « قرآن نيايد به هذرمة ( به شتاب ) خوانده

--> ( 15 ) - تفسير نور الثقلين ، ج 5 ، ص 446 .