هر كس كه كافر شود و كفران و ناسپاسى كند ، پس از آن است كه حجّت بر او تمام شده است ، و خود مسئول گمراهى خويش است ، و سزاى عمل خويش را خواهد ديد ، بدان جهت كه خدا آسمانها و زمين را به حق آفريده ، و سزا و جزا صورتى از صورتهاى حق است . . . و آفرينش آدمى را كامل كرده ( و به همين سبب هر چه را كه براى برگزيدن حق به آن نيازمند بوده در اختيارش قرار داده و حجت را بر او تمام كرده است ) و بازگشت به او است تا آدمى پاداش عمل خويش را دريافت كند . . . و او بر نهان و آشكار همگان آگاهى دارد . . . پس چگونه ممكن است از كيفر بگريزند ؟ پاداش حقى است كه به صورت تاريخى وقوع پيدا مىكند . آيا نبايد از آن عبرت بگيريم ؟ چه بسيار كافران كه در گذشته بدى عاقبت / 7 كار خويش را چشيدند . براى چه ؟ براى آن كه گفتند : « أبشر يهدوننا آيا بايد آدميزادگان راهنماى ما باشند ؟ » . پس چه كس گرفتار خسران و زيان شد ، آيا ايشان بودند يا فرستادگان پاك خدا ؟ اين پايان كار ايشان در زندگى دنيا بود ، و در جهان ديگر خداوند متعال از آنچه كرده بودند آگاهشان مىسازد ، و حجت بالغه را بر ايشان تمام مىكند ، و گرفتار عذابشان مىسازد ، پس واى بر ايشان ! ! در آن روز مؤمنان بهشتى را به سود و بهره دريافت مىكنند كه از پاى درختان آن نهرهاى آب روان است و جاودانه در آن باقى خواهند ماند ، و اين خود رستگارى بزرگى است . بدين گونه سياق و بيان قرآن محور سوره را اعلام مىدارد ، و آشكار مىسازد كه بندگان شايستهء خدا چگونه در روز تغابن ، يعنى روز آشكار شدن زيان و خسران در معاملات زندگى دنيا ، به آن رستگارى مىرسند كه نتيجه‌اى از بصيرتها و بينشهايى است كه هم اكنون از آنها به ترتيب ياد مىكنيم : اول : خرسندى به آنچه خدا مقرر كرده ، و ايمان داشتن به اين كه هر مصيبت كه به آدمى مىرسد به اذن و فرمان خدا است .