السيد محمد تقي المدرسي (مترجم: آرام)
22
تفسير هدايت (فارسى)
را نيافريده ؟ و باز آنها را پس از مرگ زنده نمىكند آن سان كه بار اول آفريد ؟ « اللَّهُ يَبْدَؤُا الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ - خدا آفرينش را آغاز مىكند ، آن گاه ديگر بارشان باز مىگرداند . » يعنى پس از فنا جامهء آفرينش مىپوشد . « ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ - آن گاه همه به سوى او باز گردانده مىشويد . » يعنى آن گاه كه باز مىگرديد به سوى او باز مىگرديد . / 25 [ 12 ] هنگام بازگشت به خدا سرنوشت مؤمنان چه خواهد شد ؟ در آن روز مجرمان كه در زمان حيات با زبان تيز خود همهء اعمال ناپسندشان را توجيه مىكردند به خاموشى مىگرايند . زيرا اندوه ناشى از يأس بر دلهايشان چيره شده است . « وَ يَوْمَ تَقُومُ السَّاعَةُ يُبْلِسُ الْمُجْرِمُونَ - چون قيامت برپا شود گناهكاران حيرت زده بمانند . » شايد سبب سكوت مجرمان اين باشد كه خدا براى كسى در روز قيامت حجتى باقى نمىگذارد . در آيات بعد پارهاى از احتجاجات پروردگار را نسبت به بندگانش در روز قيامت ، مىآورد . انسان كه مجرمان و گناهكاران از روى تسليم زبان از سخن بر مىبندند . 1 - شيخ مفيد از ابن قولويه از محمد حميرى از پدرش از هارون از ابن زياد روايت كرده كه او گفت : شنيدم كه از جعفر بن محمد ( ص ) از قول خداى تعالى « فلله الحجة البالغة » پرسيدند . آن حضرت فرمود : « خداى تعالى در روز قيامت به بنده مىگويد : بندهء من تو عالم بودى ؟ اگر بگويد : آرى . به او مىگويد : به علمت عمل مىكردى ؟ و اگر گويد : كه جاهل بودم . از او مىپرسد : آيا علمى نياموختهاى كه بدان عمل كنى ؟ خدا بدين گونه با بندهاش داورى مىكند و اين است حجت خداى عزّ و جل بر بندهاش » . 2 - معاوية بن عمار روايت مىكند و مىگويد : از ابو عبد اللَّه ( ع ) شنيدم كه مىگفت :