السيد محمد تقي المدرسي (مترجم: آرام)

28

تفسير هدايت (فارسى)

شرح آيات : پايدارى به هنگام رويارويى [ 15 ] نيروى مؤمنان از ارادهء خداوند منبعث شده . مؤمنان شمشير برندهء خداونداند از اين رو آنان را به هنگام رويارويى با دشمن به مقاومت فرا مىخواند و از آنان مىخواهد كه هرگز روى در گريز نياورند . يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا لَقِيتُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا زَحْفاً فَلا تُوَلُّوهُمُ الْأَدْبارَ اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد ! چون كافران را حمله‌ور ديديد در هزيمت پشت مكنيد . » [ 16 ] در اينجا براى ترك ميدان جنگ تنها يك استثناء وجود دارد و آن در موردى است كه آنان كه ميدان را ترك مىگويند بدان هدف باشد كه با نيروى بيشترى باز گردند يا در موقعيت رزمى بهترى قرار گيرند ، مثلا صحراى مسطح را رها كنند و به سوى خندق روند و از اين قبيل موارد . وَ مَنْ يُوَلِّهِمْ يَوْمَئِذٍ دُبُرَهُ إِلَّا مُتَحَرِّفاً لِقِتالٍ أَوْ مُتَحَيِّزاً إِلى فِئَةٍ جز آنها كه براى ساز نبرد باز مىگردند يا آنها كه به يارى گروهى ديگر مىروند . » از اين آيه بر مىآيد كه قرآن به برگزيدن موقعيت مناسب و نيروى مناسب براى ادامهء نبرد اهميت بسيار مىدهد و فقط نبايد به يارى خدا متكى شد . فَقَدْ باءَ بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ هر كس كه پشت به دشمن كند مورد خشم خدا قرار مىگيرد . » خشم خداوند كه به صورت شكست يا دادن تلفات بسيار پديدار مىشود و هر كه پشت به دشمن نكند و از پيشتازى باز نايستد هم شاهد پيروزى را در آغوش مىگيرد و هم از شمار تلفات و خسارات او كاسته مىشود . آرى ، آن كه مىگريزد : وَ مَأْواهُ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ و جايگاه او جهنم است و جهنم بد جايگاهى است . »