پروردگار عالم هميشه دست عنايتش روى سر انسان باشد مفيد است ، براى استجابت دعا فايده دارد ، براى اين كه گناهان روز مانع و سد نشود و از بين برود فوق‌العاده مفيد است . اگر دنيا مىخواهيد به اين بحث خيلى زياد اهميت بدهيد و اگر آخرت مىخواهيد به اين بحث فوق‌العاده اهميت بدهيد و در رابطه با بحثمان بهترين نيروها كه از بيرون براى انسان مىآيد همين نيرو است : « ان ناشئة الليل هي اشد وطاً و اقوم قيلا » . حالتى كه در دل شب براى انسان پيدا مىشود ، از نظر روانشناسها از نظر علماى علم اخلاق ، از نظر قرآن و روايات براى سازندگى انسان خيلى مفيد است . ما خيلى هم نمىتوانيم درك كنيم كه آخر شب چه خصوصيتى دارد . ما معمولًا تا ساعت 11 - 12 بيداريم اما اول شب فايده‌اى ندارد ، چيزى به انسان نمىدهد گر چه انسان مشغول عبادت هم باشد ، مثل روز است كه به عبادت مشغول باشد ، خود اول شب يا روز به انسان چيزى نمىدهد اما آخر شب ولو عبادت هم نكند تأثير فوق‌العاده دارد . لذا مىخوانيم كه يكى از مستحبات شبهاى احياء اين است كه انسان آخر شب را بيدار باشد گر چه كارى هم نكند . در روايات فراوانى داريم اگر انسان بتواند بين الطلوعين بيدار باشد ولو نماز شب هم نخواند ، اين بيدارى بين‌الطلوعين و اين