سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
95
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)
ترجمه و شرح : بقيّه و دنباله بحث درشباهت اسم به حروف يكى ديگر از انواع شباهت ، شباهت اهمالى است كه صاحب كافيه آن را در اين كتاب آورده و شارح آن در مقام تمثيل فواتح سور را آورده است . مقصود از شباهت اهمالى آنست كه اسم همچون برخى از حروف نه عامل بوده و نه معمول چنانچه حروف مقطعه قرآن كه به فواتح سور تعبير شده چنين هستند لذا آنها مبنى بوده چون مانند حروف مهمله نظير واو عاطفه نه عامل بوده و نه معمول مىباشند . قوله : ذكره فى الكافية : ضمير منصوبى در « ذكره » به شبه اهمالى راجع است . قوله : و مثّل له فى شرحها : ضمير در « له » به شبه اهمالى و در « شرحها » به كافيه عود مىكند . قوله : بفواتح السّور : مانند : يس ، الم و كهيعص . قوله : فانّها مبنيّة : ضمير در « فانّها » به فواتح سور راجع است . قوله : لشبهها بالحروف المهملة : ضمير در « لشبهها » به فواتح سور عود مىكند . قوله : فى كونها لا عاملة و لا معمولة : ضمير در « كونها » به حروف مهمله راجع است . متن : « 18 » و معرب الاسماء ما قد سلما * من شبه الحرف كارض و سما تجزيه و تركيب معرب الاسماء : مضاف و مضاف اليه ، مبتداء . ما : موصوله ، خبر است براى مبتداء مذكور .