الظّرف . و ، المضاف الى المصدر نحو : اتمّ تبيينى الحقّ منوطا بالحكم ، فاتمّ مبتداء مضاف الى مصدر و منوطا حال سدّ مسدّ الخبر و تقديره كما تقدّم . و خرج بتقييد الحال بعدم صلاحيّتها للخبريّة ما يصلح لها ، فالرّكع فيه واجب نحو : ضربى زيدا شديد . ترجمه و شرح : مصنّف گويد : مانند : ضربى العبد مسيئا و اتمّ تبيينى الحقّ منوطا بالحكم . شارح گويد : مثال مصدر همچون : ضربى العبد مسيئا يعنى زدن من عبد را حاصل و ثابت است زمانيكه وى بدكار باشد . شاهد در كلمه « مسيئا » است كه در اينمثال حال بوده و بجاى خبرى كه وجوبا حذف شده قرار گرفته است و اصل چنين بوده . ضربى العبد حاصل اذا كان مسيئا يا ضربى العبد حاصل اذ كان مسيئا . پس اوّل كلمه « حاصل » حذف شده و بدنبالش ظرف يعنى « اذا » يا « اذ » . و مثال مضاف بمصدر مانند : اتمّ تبيينى الحقّ منوطا بالحكم يعنى كاملترين اظهار حقّ نمودن من زمانى حاصل است كه منوط و وابسته به مصالح و حكمت‌ها باشد . در اينمثال كلمه « اتم » مبتداء و مضاف بمصدر يعنى « تبيين » مىباشد و « منوطا » حالى است كه بجاى خبر قرار گرفته و تقدير آن همچون مثال قبلى است يعنى اتمّ تبيينى الحقّ حاصل اذا كان منوطا بالحكم . ناگفته نماند مصنّف بواسطه مقيّد نمودنش حال را به صلاحيّت نداشتنش براى خبر خارج كرد حالى را كه براى خبر بودن صلاحيّت دارد