ترجمه و شرح : تنبيه و تبصره نقل عبارت ابن حاجب‌و انتقاد مصنّف به آن و اشكال شارح به مصنّف شارح گويد : ابن حاجب بجاى عبارت مصنّف در اينجا كه گفته : كذا اذا عاد عليه مضمر الخ عبارت را اينطور آورده : او لمتعلّقه ضمير فى المبتداء يعنى يكى ديگر از موارد تقديم خبر برمبتداء آنجائى است كه در مبتداء ضميرى باشد كه بمتعلّق خبر رجوع كند . مصنّف در كتاب « نكت » كه شرح برمقدّمه ابن حاجب است گفته : اين عبارت از اين حاجب برمتعلّم دشوار بوده و معنا از آن بسادگى فهميده نمىشود و اگر مصنّف ( يعنى ابن حاجب ) عبارت را اينطور مىگفت : او كان فى المبتداء ضمير له يعنى يا در مبتداء ضميرى كه بخبر راجع است وجود داشته باشد ، كافى بوده و مقصود ابن حاجب را مىرساند ، تمام شد كلام مصنّف در كتاب نكت . شارح گويد : شما خود شاهد و ناظر هستيد كه در عبارت مصنّف اينجا غلاقت و صعوبتى كه وجود دارد بمراتب از عبارت ابن حاجب بيشتر بوده و ضمائر بسيار كه در آن آمده موجب گره‌دار شدن آن گرديده و در نتيجه فهم معنا از آن بسيار دشوار و سخت گرديده است در حالى كه مصنّف مىتوانست عبارت را خيلى ساده‌تر بيان كرده مثلا همان الفاظ در كتاب كافيه را آورده و بگويد : و ان يعد بخبر ضمير * من مبتداء يوجب له التأخير يعنى و اگر از مبتداء ضميرى بخبر رجوع كند اين امر موجب آن مىشود كه مبتداء مؤخّر گردد .