كنيم كه وقتى آن را در مقسوم عليه ضرب كرديم حاصلضرب آن يا مساوى با مقسوم شده همچون تقسيم [ 36 ] بر [ 12 ] كه لازمستت عدد [ 3 ] را انتخاب كنيم . و يا اگر حاصلضرب به مقدار مقسوم نمىشود از آن كمتر بوده و نقصانش از مقسوم عليه نيز كمتر است مانند تقسيم [ 30 ] بر [ 16 ] چه آنكه عدد [ 1 ] حاصل قسمت است و باقيمانده [ 14 ] مىشود كه از [ 16 ] دو عدد كمتر است . در مثال اوّل خارج قسمت عدد [ 3 ] و در مثال دوم لازم است عدد [ 14 ] را صورت كسر قرار داده و [ 16 ] را مخرج آن و اين كسر باضافه [ 1 ] خارج قسمت مىشود كه به اين صورت 16 / 14 1 نوشته مىشود . و اگر ارقام و مراتب عددى كه قصد تقسيم آن است متكثر بود آن را مىتوان از دو طريق تقسيم نمود كه يكى از آن دو طريق منسوب به قدماء و طريق ديگر جديد مىباشد . طريقه جديد مثلا خواستيم عدد [ 62452 ] را بر [ 82 ] تقسيم كنيم آن دو را به اين نحو 82 / 62452 مىنويسيم . ( ) سپس بتعداد ارقام مقسوم عليه از مقسوم جدا مىنمائيم و در صورتى كه قابل قسمت بود عمل را دنبال مىكنيم و اگر قابل قسمت نبود يك رقم ديگر از مقسوم جدا كرده آنگاه عدد را بر مقسوم