سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
111
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
[ مسئله هشتم حكم حال بودن مهر ] مسئله هشتم اگر مهريّه حال و بدون مدّت باشد حكم آنست كه زن حق دارد پيش از دريافت آن از تمكين به جهت دخول زوج با او امتناع و خوددارى كند . شارح ( ره ) مىفرماين : و در اينحكم فرقى نيست بين آنكه شوهر از جهت مالى متمكن و قادر بوده يا تنگدست و عاجز باشد ، مهر عين بود يا منفعت باشد ، منفعت امر معلوم و متعيّنى بوده يا در ذمّه و كلّى باشد و دليل در تمام اين صور آنست كه نكاح در معناى معاوضه و در قوّه آنست اگر چه معاوضه محض و خالص نمىباشد . و پر واضح است كه يكى از حكام معاوضه آنست كه هركدام از متعاوضين مىتوانند از عوضى كه بايد تسليم كنند امتناع ورزيده تا ديگرى عوض واجب بر عهدهاش را به او بدهد و در صورت امتناع هردو حاكم ايشان را اجبار مىكند كه با هم عوضين را اقباض كنند چه آنكه هيچ يك بر ديگرى ترجيح و اولويتى ندارد و در مورد بحث اجبار حاكم بر تقابض به اين نحو تصوير مىشود كه حاكم مهر را از مرد گرفته و در صورتى كه مرد آن را به زوجه نسپرده است در دست شخص عادلى گذاشته آنگاه زن را امر به تمكين مىكند و پس از وقوع نزديكى مهر را از عادل گرفته و بزن تسليم مىنمايد . و چنانچه اشاره شد اين حكم بفرض تمام تقادير و فروضى كه گفته شد متحد بوده و تغييرپذير نيست .