سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
15
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)
مىتوان آن را به اين بخش از آيه نيز ارجاع داد چه آنكه آيه چنين است : و امهات نسائكم و ربائبكم اللاتى فى حجوركم من نسائكم اللاتى دخلتم بهنّ . يعنى و بر شما حرام است مادر زن و دختر زن مشروط باينكه با زن دخول كرده باشيد پس شرط حرمت مادر زن همچون دختر زن دخول بوى مىباشد . جواب مشهور از اين سؤال اينطور جواب دادهاند : وصف [ دخلتم بهنّ ] از دو طريق مىتوان اثبات نمود كه حجّت نبوده و مفهوم ندارد : الف : اين وصف را بايد صرفا بخصوص فقره دوّم يعنى حرمت ربيبه ارجاع داد چه آنكه وصف متأخر از دو موصوف يا شرط متأخر از دو شرط و يا حال متأخر از دو ذو الحال تمامى حكم استثناء متأخر از دو مستثنا منه را دارند و همانطورى كه در باب استثناء علماء علم ادب و اصول فرمودهاند استثناء بجمله اخير راجع است در امثله مذكوره نيز حكم همينطور است از اينرو جمله وصفيّه [ دخلتم بهنّ ] را كه متضمّن وصف دخول است بايد بخصوص جمله اخير يعنى [ و ربائيكم اللاتى فى حجوركم من نسائكم ] راجع باشد . ب : امر دائر است بين سه چيز : 1 - ياجمله وصفيّه را فقط بخصوص اخير ارجاع دهيم .