سيد محمد جواد ذهنى تهرانى

422

المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس)

متوقف بر خراب نمودن مبيع است از باب مقدمه واجب قاعدتا نبايد ارش آن را بايع به مشترى بپردازد چه آنكه اين امر بمصلحت مشترى بوده و او صاحب منفعت است بنابراين چه وجهى براى ارش مىباشد جواب گرچه تفريغ بر بايع واجب و انهدام مبيع در مورد فرض از باب مقدمه واجب بر او لازم مىباشد و چون اين امر بمصلحت مشترى است على القاعده غرامت و ارش به عهده خود مشترى بايد باشد ولى درعين‌حال مىتوان گفت بر بايع اقباض مبيع فارغا عن غيره واجب و تكليف است و چون عمل به اين وظيفه متوقف بر انهدام مبيع بوده لاجرم ارش انهدام به عهده خود او است زيرا بر بايع لازم است كه مبيع را سالم بقبض مشترى دهد و قبض هيچگونه توقفى بر تفريغ و تخليه ندارد تا مسئله مصلحت مشترى مطرح شده و بدينوسيله ارش را از بايع ساقط بدانيم . فلذا اگر مشترى راضى شد كه مبيع را با آنچه از امتعه بايع در آن است تسلّم و قبض كند ، قبض تمام و صحيح بوده و تخليه و تفريغ بعدا بر بايع لازم و واجب مىباشد و اين خود بهترين دليل است بر اينكه در تحقق قبض تفريغ و تخليه دخالتى ندارد . قوله : عند اقباضه : اضافه [ اقباض ] به ضمير از قبيل اضافه مصدر بمفعول است لذا ضمير فاعلى آن به بايع و ضمير مفعولى به مبيع راجع است .