و يسمّى لازما و غير واقع . و تعديته فى الثّلاثىّ المجرّد بتضعيف العين او بالهمزة كقولك : فرّحت زيدا و اجلسته . و به حرف الجرّ فى الكلّ نحو : ذهبت بزيد و انطلقت به . ترجمه : تنبيه‌فعل لازم و فعل متعدّى فعل يا متعدّى بوده و آن فعلى است كه از فاعل تجاوز كرده و اثرش بمفعول به برسد مانند قول شما كه مىگوئيد : ضربت زيدا ( زدم زيد را ) . و ناميده مىشود همچنين بنام : واقع و مجاوز . و يا غير متعدّى مىباشد و آن فعلى است كه از فاعل تجاوز نكند مانند : حسن زيد ( نيكو است زيد ) . و ناميده مىشود لازم و غير واقع . متعدّى كردن فعل ثلاثى مجرّد متعدّى كردن فعل لازم در ثلاثى مجرّد يا به اين است كه عين الفعلش را مشدّد كرده و يا باضافه نمودن همزه در ابتدائش مىباشد همچون قول شما كه مىگوئيد : فرّحت زيدا ( شاد نمودم زيد را ) و اجلسته ( نشانيدم او را ) . و همچنين بواسطه حرف جرّ مىباشد در تمام افعال لازم مانند :