اسم زمان و مكان عبارتند از مشتقيكه از مصدر اخذ شده براى اينكه دلالت كنند بر زمان يا مكان وقوع فعل مانند : مقتل « زمان يا مكان قتل » و مسجد « مكان يا زمان سجده » . اوزان اسم زمان و مكان اسم زمان و مكان يا از مصدر ثلاثى مجرّد است و يا از غير آن و اوزان ثلاثى مجرّد بقرار ذيل مىباشد : مفعل : وزن اسم زمان و مكانى استكه عين الفعل مضارع آن مكسور باشد مانند : موعد « زمان وعده » مفعل : وزن اسم زمانى و مكانى استكه عين الفعل مضارع آن مفتوح باشد مانند : مفتح اسم « زمان و مكان فتح » و نيز افعال مضارعيكه عين الفعل آنها مضموم باشد غالبا اسم زمان و مكان آنها بر اين وزن ميآيد مانند : مكرم « زمان اكرام » و منصر « زمان يارى » . و در بعضى از افعاليكه مضارع آنها مضموم العين است اسم زمان و