الْمَلائِكَةَ وَ النَّبِيِّينَ أَرْباباً أَ يَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ « 1 » . امّا غلّ به كسر غين ، به معناى كينه ، دشمنى ، بغض و حسد آمده است : كينه ، ثمرهء خبيث خشم و غضب است . شخص خشمگين وقتى از تشفّى ناتوان باشد ، خشم وى بنا به قول غزّالى در احياء « به باطن بازمىگردد و در او انباشته مىشود و به كينه بدل مىگردد . » همچنين مىگويد : « معناى كينه آن است كه سنگينى و بغض آن بر قلب لازم آيد و ماندگار گردد . » حضرت فرمود : « مؤمن ، كينه‌توز نيست . » و از او روايت شده است كه : « سه چيز است كه قلب مؤمن به آنها كينه نمىورزد . » غزّالى معتقد است كه كينه امورى را بر جاى مىگذارد كه از آن تاريكتر و پست‌ترند ؛ از جملهء اين امور ، حسد ، و شماتت به خاطر بلا و مصيبت و آزار كسى كه تجاوز مىكند ؛ آن‌گاه جدايى و هجران و حقارت و سخن گفتن آنچه كه حلال نيست ؛ مثل دروغ ، غيبت و افشاى راز و پرده‌درى و مسخره كردن و آزار رساندن با زدن و آزار رساندن به بدن و آن‌گاه ظلم و ندادن حق به صاحب حق . عداوت و دشمنى كه همان زشت شمردن ديگران و ميل به آزار و اذيّت و كينه به آنان است ، ابزارى است كه قلب را پراكنده و اسباب سعادت را از آن زايل مىسازد . كلينى روايت كرده است كه على ( ع ) فرمودند : « شما را از مراء و دشمنى بر حذر مىدارم ؛ چون قلب را بر برادران بيمار و تخم نفاق بر آن دو مىرويد . » و از امام صادق ( ع ) روايت كرده است كه فرمود : « شما را از ستيزه بر حذر مىدارم كه دشنام را به ارث مىگذارد و زشتى را ظاهر مىسازد . » همچنين امام صادق ( ع ) از پيامبر ( ص ) نقل كرده است كه فرمودند : « هر وقت جبرئيل نزد من مىآمد ، مىگفت : اى محمّد ! از كينه و دشمنى با مردم بپرهيز . » همچنين از ايشان روايت كرده است كه فرمودند : « جبرئيل در هيچ چيز به اندازهء دشمنى ورزيدن با مردم مرا سفارش نكرد . » امّا كينه : همان بد آمدن از مردم بدون علّت است كه از پست‌ترين و خبيث‌ترين نوع اخلاق مىباشد . انسانى كه اجازه مىدهد اين خصلت به قلبش راه يابد ، هرگز احساس

--> ( 1 ) - آل عمران ( 3 ) ، آيهء 80 : و نيز شما را فرمان نخواهد داد كه فرشتگان و پيامبران را به خدايى بگيريد . آيا پس از آن كه سر به فرمان خدا نهاده‌ايد ، باز شما را به كفر وامىدارد ؟