بيمارى ماليخوليا يا كابوس مستمر مبتلا شده است ؛ چون پيوسته از قوّهء خيال او صورتهايى وحشتناك و زشت كه آن را عذاب مىدهد ، صادر مىشود و او همان كسى است كه آن را بدون اجبار مجبوركننده‌اى به وجود مىآورد . او هر چند از حيث صدور از نفسش دردمند نيست ، امّا از اين جهت كه از عذاب رهايى ندارد - اگر بعدها به آن مبتلا نشود - در عذاب است و اگر به آن مبتلا شد ، دوست دارد از آن بگريزد . اين حد بر امور زشت و صورتهاى نازيبا كه انسان بد در آخرت روبه‌رو مىشود ، صادق است . اين چنين است عذاب كه از انسانى بد كه بدبختى براى او لازم است ، منقطع نمىگردد .