كريم زمانى جعفرى

2

فرهنگ لغات نهج البلاغه (فارسى)

آبر لو ضربتم اليها آباط الابل . ك 79 ص 1123 س 2 آبِر : هَرَس كنندهء نخل . ج . ابَّر ر . ا ب ر اصابكم حاصب و لا بقى منكم آبر خ 57 ص 147 س 3 آبِق : گريزان ، بندهء گريخته . ج . ابَّق ، ابّاق‌ر . ا ب ق و انت آبق من ربك . ن 69 ص 1070 س 5 آتٍ : آينده ، هر چيز و يا هر كس آمدنى . ر . ا ت ى - آت در اصل ، آتى بوده است . اسم فاعل مفرد مذكر . و كل متوقع آت . خ 102 ص 302 س 10 و كل آت قريب دان . ص 303 س 1 كل متوقع آت . ص 1118 س 1 آتِ : بده ، مص . ايتاءر . ا ت ى - آتِ ، فعل امر مفرد مذكر حاضر از باب افعال است . و آته الوسيلة . خ 105 ص 315 س 8 آتاهُ : به او داد . مص . ايتاء ر . ا ت ى - آتاه در اصل آتى فعل ماضى مفرد مذكر غائب از باب افعال بوده است . ليكن اسم شرط بر آن داخل شده و معنى مضارع ( او را بدهد ) يافته است . و چون ضمير مفعولى ( هُ ) به آن ملحق شده ( ى ) به صورت ( الف ) نوشته شده است . فمن آتاه اللّه مالا . خ 142 ص 432 س 1 آتَتْ : داد ، آورد . مص . ايتاء ر . ا ت ى آتت ، فعل ماضى مفرد مؤنث غائب از باب افعال است . و چون در عبارت ذيل از امرى حتمى الوقوع و هميشگى سخن گفته لذا معنى مضارع ( مىدهند ، مىآورند ) يافته است . و همچنين چون فاعل آن جمع است بنا بر اين معنى مفرد آن به جمع تبديل شده است . و آتت اكلها بكلماته الثمار اليانعة . خ 133 ص 411 س 5 آتى : آينده ، هر چيز كه بيايد ، آمدنى . ر . ا ت ى - آتى ، اسم فاعل از فعل اتى يأتي است . فمنهم الآتى كارهاً . ن 35 ص 946 س 1