خشنودند كه با خانه نشينان در خانه بمانند . خدا دلهايشان را مُهر بر نهاده است كه نمىدانند . چون شما به نزدشان بازگرديد ، مىآيند و عذر مىآورند . بگو : « عذر مياوريد ، گفتارتان را باور نداريم كه خدا ما را از اخبار شما آگاه كرده است . . . چون به نزدشان بازگرديد ، برايتان سوگند مىخورند تا از خطايشان در گذريد . از ايشان اعراض كنيد كه مردمى پليدند و به خاطر اعمالشان جاى در جهنّم دارند . برايتان سوگند مىخورند تا از آنان خوشنود شويد . اگر شما هم خشنود شويد ، خدا از اين مردم نافرمان خوشنود نخواهد شد . عربهاى باديه نشين كافرتر و منافق‌تر از ديگرانند و به بىخبرى از احكامى كه خدا بر پيامبرش نازل كرده است سزاوارترند . و خدا دانا و حكيم است . پاره‌اى از عربهاى باديه نشين آنچه را كه خرج مىكنند [ در راه جهاد با دشمنان ] چون غرامتى مىپندارند و منتظرند تا به شما حوادثى برسد . حوادث بد بر خودشان باد و خدا شنوا و داناست . و پاره‌اى از عربهاى باديه نشين به خدا و روز قيامت ايمان دارند و آنچه را خرج مىكنند براى نزديك شدن به خدا و به خاطر دعاى پيامبر [ به خير و بركت ] خرج مىكنند . بدانيد كه همين سبب نزديكيشان به خدا خواهد شد و خدا به رحمت خويش داخلشان خواهد كرد ، زيرا آمرزنده و مهربان است . از آن گروه نخستين از مهاجران و انصار كه پيش قدم شدند و آنان كه به نيكى از پىشان رفتند ، خدا خشنود است و ايشان نيز از خدا خشنودند . برايشان بهشتهايى است كه در آنها نهرها جارى است و هميشه در آنجا خواهند بود ، آماده كرده است . اين است كاميابى بزرگ . گروهى از عربهاى باديه نشين كه گرد شما را گرفته‌اند منافقند و گروهى از مردم مدينه نيز در نفاق اصرار مىورزند . تو آنها را نمىشناسى ، ما مىشناسيمشان و دوبار عذابشان خواهيم كرد و به عذاب بزرگ گرفتار مىشوند . و گروهى ديگر كه به گناه خود اعتراف كردند كه اعمال نيكو را با كارهاى زشت آميخته‌اند ، شايد خدا توبه‌شان را بپذيرد ، زيرا خدا آمرزنده و مهربان است . » و در آيهء 117 آمده است : « خدا توبهء پيامبر و مهاجرين و انصار را كه در آن ساعت عسرت همراه او بودند ، از آن پس كه نزديك بود كه گروهى را دل از جنگ بگردد ، پذيرفت . توبه‌شان را بپذيرفت ، زيرا به ايشان رئوف و مهربان است . » آيه 118 اشاره به سه نفر از اصحاب رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم دارد كه به هيچ روى انتظار تخلّف از آنان نبود . يكى از آنان كعب بن مالك شاعر رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در جنگها بود كه بارها به اطاعت محض از دستورات رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم افتخار كرده بود و ما يكى از آن اشعار را در جاى ديگرى آورده‌ايم . دو نفر ديگر مرارة بن ربيع و هلال بن اميه بودند . اينان حتى پس از اصرار رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم راضى به رفتن نشدند و رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم طبق دستور