نبوده‌اند بلكه در حدى وسيع و گسترده در ميان همين كسانى كه ما آنان را به نام صحابى مىشناسيم حضور داشته‌اند . غزوهء بنى قريظه خباثت يهود بنى قريظه در جريان محاصرهء سپاه ده هزار نفرى مشركين ، قابل بخشودن نبود . فرداى رفتن سپاه مشرك ، رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم به دستور خداوند اعلام كرد تا مسلمانان نماز عصر را در اطراف قلعهء قريظه بخوانند . به روايت ابن اسحاق ، در حالى كه پرچم سپاه در دستان على بن ابى طالب عليهما السلام قرار گرفته بود ، مسلمانان به قلعهء قريظيان نزديك شدند ، و يهوديان با ديدن آنها به رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ناسزا مىگفتند . « 1 » رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در نزديك چاه ابّى كه از چاههاى بنى قريظه و پائين حرهء بنى قريظه بود مستقر شد . بنى قريظه در قسمت عاليه مدينه سكونت داشتند ، در حالى كه مركز مدينه و مسجد النبى صلى الله عليه و آله و سلم در قسمت سافله بوده است . آن حضرت ، ابتدا يهوديان را به اسلام دعوت كرد اما آنان نپذيرفتند ، « 2 » بنابراين محاصره ادامه يافت . محاصرهء بنى قريظه به نقل ابن اسحاق بيست و پنج روز و به نقل واقدى پانزده روز ( از چهارشنبه 23 ذى قعدهء سال پنجم ) به درازا كشيد . « 3 » دراين مدت تيراندازى از دو سوى در جريان بود ، و يهوديان اميد آن داشتند تا با مقاومت آنها ، مسلمانان دست از محاصرهء آنان بردارند . تيراندازى مسلمانان به حدى شديد بود كه آنان يقين كردند كه مسلمانان رفتنى نيستند . بدين ترتيب نماينده‌اى فرستادند تا بگويد حاضرند بر اساس همان شرايطى كه بنى النضير از مدينه رفتند ، از شهر خارج شوند ، اما رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم راضى نشد . نوبت بعد گفتند كه هيچ گونه اموالى حتى به اندازهء يك شتر نيز نخواهند برد ، رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود كه بدون هيچ گونه شرطى بايد تسليم شوند . « 4 » يهوديان چند راه در پيش داشتند و سيره نويسان گفته‌اند كه براى هر يك از آنها با يكديگر مشورت كردند . يكى آن كه اسلام را بپذيرند . اين مورد قبول واقع نشد . دوم آن كه زنان و كودكان خويش را خود بكشند و پس از آن به مسلمانان حمله كنند . اگر پيروز شدند دوباره زندگى را از سر خواهند گرفت و اگر كشته شدند خانواده‌اى ندارند كه به اسارت مسلمانان در آيند . اين نيز پذيرفته نشد . حمله ناگهانى و شبيخون به سپاه مسلمانان نيز آن هم در شب شنبه كه با يكديگر مشورت مىكردند ، پذيرفته نشد . بدين ترتيب اختلاف

--> ( 1 ) . السيرة النبويه ، ابن هشام ، ج 3 ، ص 234 ؛ المغازى ، ج 2 ، ص 499 ( 2 ) . المصنف ، عبد الرزاق ، ج 5 ، ص 370 ( 3 ) . المغازى ، ج 2 ، ص 496 ( 4 ) . المغازى ، ج 2 ، ص 501