به ترس شده « 1 » و همين سبب شود تا قريش بعد از آن نيز جرأت حمله بر آنها بيابد . اين مطلب را ديگران نيز تأكيد كردند و گفتند : در جاهليت نيز كه اعراب بدوى به شهر حمله مىكردند و ما در شهر مىمانديم ، هيچ گاه طمعشان از ما قطع نمىشد . مالك بن سنان بيشتر اصرار داشت تا به هرروى يا پيروز شوند يا شهيد و هر كدام باشد « احدى الحسنيين » است . حمزه مىگفت : سوگند به نازل كنندهء قرآن كه امروز طعامى نمىخورم مگر آن كه در بيرون مدينه با دشمن مواجه شوم و بر آنان حمله كنم ؛ نعمان بن مالك گفت : مىداند در شمار شهداست ، چرا رسول خدا مىخواهد او را از فيض شهادت محروم سازد ؟ « 2 » مورخان مىگويند : عقيدهء خود حضرت ماندن در شهر بوده است ، اما زمانى كه مشاهده كردند كه مردم ، تنها خروج از مدينه را مطرح مىكنند ، نظرشان را پذيرفت ، سپس به موعظهء آنان پرداخت و آنان را به تلاش و جهاد توصيه فرمود . آن حضرت پس از خواندن نماز عصر به خانه رفت . در اين هنگام صحابه كه احساس كردند ، با خواست رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم مخالفت كرده‌اند ، نگران شدند و زمانى كه ديدند رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم زره جنگ پوشيده ، و بيرون آمد ، نزد آن حضرت رفته ، گفتند : آنان نمىبايست روى تصميم آن حضرت سخنى ابراز مىكردند . اما رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم فرمود : اكنون كه زره به تن كرده سزاوار نيست تا آن را بيرون آورد . سپس فرمود : با نام خداوند حركت كنيد ، اگر صبور باشيد پيروزى از آن شماست ! « 3 » كسى از سيره نويسان در اين كه عقيدهء رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در آغاز ، ماندن در شهر بوده ترديد نكرده جز يكى از نويسندگان معاصر كه بطور حدسى مطلبى را ابراز كرده و ديگران پاسخى شايسته به وى داده‌اند . « 4 » يك سؤال اين است كه آيا ماندن در شهر ، وحى الهى بوده يا نظرى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ابراز كرده است ؟ در نقلهاى رايجِ تاريخى اشاره به وحيانى بودن آن از سوى رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم نشده جز آن كه صحابه در مرحله‌اى پس از پوشيدن زره توسط پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم ، گفتند كه ، آنان نمىبايست آن حضرت را در پذيرفتن رأى خودشان مجبور مىكردند ، چه ، اين كار به دست خدا و سپس رسول اوست . اين تعبير نيز آمده كه آنان بين خود گفتند كه « والامر ينزل عليه من السماء » . « 5 » اما خود رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم بر عقيدهء

--> ( 1 ) . السيرة النبويّة ، ابن هشام ، ج 3 ، ص 63 ( 2 ) . المغازى ، ج 1 ، صص 213 - 211 ؛ السيرة النبويّه ، ابن هشام ، ج 1 ، ص 63 ( 3 ) . المغازى ، ج 1 ، ص 214 ؛ طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 38 ؛ نك : الصحيح من سيرة النبى صلى الله عليه و آله و سلم ، ج 4 ، صصص 190 - 186 ( 4 ) . نك : الصحيح من سيرة النبى صلى الله عليه و آله و سلم ، ج 4 ، صص 190 - 186 ( 5 ) . المغازى ، ج 1 ، ص 214 ، 213 ؛ طبقات الكبرى ، ج 2 ، ص 38