الشيخ رسول جعفريان
269
تاريخ سياسى اسلام (سيره رسول خدا ص) (فارسى)
اميد آن را داشتند تا با پيشنهادات متعدد خود ، از شتاب او بكاهند . آنان در صدد فريب آن حضرت نيز بر آمدند . اين مسأله در قرآن مورد توجه قرار گرفته است . به نقل از امام باقر عليه السلام آياتى از سورهء اسرا ، نظير سورهء كافرون در ارتباط با پيشنهادات مطرح شده از سوى كافران بوده است . « 1 » خداوند در اين سوره مىفرمايد : « وَ إِنْ كادُوا لَيَفْتِنُونَكَ عَنِ الَّذِي أَوْحَيْنا إِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنا غَيْرَهُ وَ إِذاً لَاتَّخَذُوكَ خَلِيلًا ، وَ لَوْ لا أَنْ ثَبَّتْناكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئاً قَلِيلًا إِذاً لَأَذَقْناكَ ضِعْفَ الْحَياةِ وَ ضِعْفَ الْمَماتِ ، ثُمَّ لا تَجِدُ لَكَ عَلَيْنا نَصِيراً » . نزديك بود تو را از آنچه بر تو وحى كرده بوديم منحرف سازند تا چيز ديگرى جز آن به دروغ به ما نسبت كنى ، آنگاه با تو دوستى كنند . و اگر نه آن بود كه پايداريت داده بوديم ، نزديك بود اندكى به آنان ميل كنى . آنگاه تو را دو چندان در دنيا و دو چندان در آخرت عذاب مىكرديم ، و براى خود در برابر ما ياورى نمىيافتى » . « 2 » طبرسى ، پنج شأن نزول براى اين آيات آورده كه همه آنها از اصرار مشركان در نوعى سازش عبادى حكايت دارد . « 3 » آيات فراوانى در قرآن وجود دارد كه اصرار مشركان را براى جعل آيه از سوى رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم بر خداوند بيان مىكند . در همهء اين موارد تأكيد شده كه رسول حق هيچ گونه تغييرى در آيات نازل شده را ندارد . حتى حضرت تهديد شده كه اگر چنين اقدامى بكند ، با برخورد سخت خداوند روبرو خواهد شد . آنان در مواردى نيز با اظهار اين كه بت پرستى دين پدرانت مىباشد ، از او خواستند تا بت پرستى كند و خداوند به صراحت او را از اين كار باز مىداشت : « بگواى نادانان ! آيا مرا فرمان مىدهيد كه غير از خدا را بپرستم ؟ به تو و پيامبران پيش از تو وحى شده است كه اگر شرك بياوريد ، اعمالتان ناچيز گردد و خود از زيان كنندگان خواهيد بود » . « 4 » و در جاى ديگر خداوند از رسولش خواست تا به هيچ خواهشى از مشركان تن در ندهد : « پس تو را به راه دين انداختيم ، از آن راه برو و از پى خواهش نادانان مرو » . « 5 » و براى بار ديگر فرمود : « فَلا تُطِعِ الْمُكَذِّبِينَ وَدُّوا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ وَ لا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَهِينٍ ، پس ، از تكذيب كنندگان پيروى مكن . دوست دارند كه نرمى كنى تا نرمى كنند . از هر فرومايهاى كه بسيار سوگند مىخورد ، پيروى مكن » . « 6 » اين آيات اخير بويژه تصريح دارد كه قريش قصد آن داشت تا تنشهاى ميان خود و رسول را كاهش دهد و در جاى ديگر فرمود : « فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ وَ مَنْ تابَ مَعَكَ وَ
--> ( 1 ) . تفسير فرات ، ص 611 ، ش 768 ( 2 ) . اسراء ، 75 - 74 ( 3 ) . مجمع البيان ، ج 6 ، ص 431 ( 4 ) . زمر ، 65 - 64 ( 5 ) . ، جاثيه ، 18 ( 6 ) . قلم ، 10 - 8