وى در بخش سيره از مغازى ابن اسحاق ( از طريق تهذيب شدهء آن توسط ابن هشام ) استفاده كرده است . در برخى نقلهاى تاريخى مربوط به صفين و انساب يمن و جز اينها از وليد بن حصين معروف به ابن القطامى ( م 155 ) نام برده است . نام ابومخنف در بسيارى از موارد ياد شده است . نيز نام عيسى بن يزيد بن بكر ابن دأب ( م 171 ) كه دربارهء خلفا از وى اخبارى ياد شده است . از ديگر مشاهير و إخباريهايى كه او از آنها نقل كرده مىتوان به هيثم بن عدى ( م 207 ) ، واقدى ، مدائنى ، و نيز ابوعبيده معمر بن مثنى و بسيارى ديگر اشاره كرد . « 1 » در مجموع بايد توجه داشت كه كتاب مسعودى برگزيده از صدها كتابى است كه امروزه بيش از نود درصد آن از بين رفته است . نگاهى به فهرست اسامى كتب وارده در متن كه در فهارس كتاب مروج الذهب آمده مىتواند گوشه‌اى از اين منابع رانشان دهد . در همين باره ، وى مطلبى را از كتاب ابوحنيفهء دينورى در جغرافيا نقل كرده و پس از آن نوشته است كه تمامى اين مطالب را ابن قتيبه ، از كتابهاى او برگرفته و در كتابهاى خود آورده و او اين كار را با كتابهاى ديگر ابوحنيفهء دينورى هم كرده است . « 2 » وى با استفاده از سفرهاى متوالى خود ، آگاهيهاى فراوان شفاهى را نيز در كتابهايش فراهم آورده است . نمونه جالب ديگر در آثار وى ، نقل سنگنبشته‌اى است كه روى قبور ائمه اطهار عليهم السلام در بقيع بوده است . وى مىنويسد : سنگ مرمرى در بقيع هست كه روى آن نوشته شده : الحمد لله مبيد الامم و محيى الرمم ، هذا قبر فاطمة بنت رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم سيدة نساء العالمين و الحسن بن على بن ابى طالب ، و على بن الحسين بن على ، و محمد بن على و جعفر بن محمد رضوان الله عليهم اجمعين . « 3 » وى همچنين برخى از خاطراتش را كه از جملهء آنها گزارش شب جشنى در سال 330 در مصر بوده آورده است . « 4 » كتاب مروج الذهب تنها مشتمل بر اخبار تاريخى نيست بلكه بسيارى از مسائل فرهنگى ، فرقه‌اى و كلامى و نيز ادبى در آن منعكس شده است . در اين بخشها نيز او را منابعى بهره برده كه اكنون در دست نيست . كتاب ديگرى كه از وى برجاى مانده التنبيه و الاشراف است كه ضمن آن اجمالى از تاريخ عمومى جهان پيش و پس از اسلام را تا سال 345 كه زمان خلافت المطيع است ، آورده است . اين كتاب در سه بخش مطالب خود را عرضه كرده است . نخست مسائل جغرافيايى ، دوم تاريخ فارس و روم ، سوم تاريخ دوران اسلامى . ميانهء بخش اول و دوم

--> ( 1 ) . نك : منهج المسعودى فى كتابة التاريخ ، صص 206 - 277 ( 2 ) . مروج الذهب ، ج 2 ، ص 202 ( 3 ) . التنبيه و الاشراف ، ص 260 ( 4 ) . مروج الذهب ، ج 1 ، صص 379 - 380