به 498 رسيد ، 23 در گشوده شد و به گفتهء ازرقى بر فراز درها 43 طاق بود . در گوشه‌هاى مسجد چهار مناره فراز آمد كه با پلكان از آن بالا مىرفتند . نخستينِ آنها را منصور در باب‌العمره ساخته بود و سه منارهء ديگر را مهدى ساخت : يكى در باب‌السّلام ، ديگرى در باب علىّ عليه السلام و سومى در باب‌الوداع . در قسمت بالاى هريك از آنها نيز اتاقكى فراهم آمده بود . مسجد دو سقف پياپى داشت ؛ سقف فرازين با چوب درخت مُقْل يمانى پوشانده شده بود و سقف زيرين با چوب ساج اعلى ، كه با طلا آراسته بود و آيات قرآن و مدح و ثناى پيامبر صلى الله عليه و آله دايره‌وار بر آن مىدرخشيد . مسجد در آن هنگام ، 455 قنديل سيمين داشت . عبّاسيان در پوشش كعبه بسى كوشيدند و بهترين ريسندگان و دوزندگان را گردهم آوردند و كعبه را با پارچه‌اى زيبا پوشاندند ، اين پوشش از هشت پردهء سياهِ ابريشمين فراهم آمده بود كه بر جاىجاى آن نوشته‌هايى همچون « لا إله الا اللَّه » و « محمد رسول اللَّه » را دوخته بودند و حدود پانزده متر طول و پنج متر عرض داشت . زمين‌كعبه رابا مرمرسفيد و قرمز و سبز سنگ‌فرش كرده بودند و ديوارها و آستانهء ورودىِ در ، با ورقه‌هاى كنده‌كارى زرّين روكش شده بود . جنسِ در از چوب ساج و چارچوب آن از ورقهاى نقره بود . سينهء در نيز با ورق‌هاى طلا ، آراسته به آيه‌هاى قرآنى ، جلوه‌اى خاص داشت . درِ كعبه دو متر از سطح زمين بالاتر بود . شمارى از عمليات نوسازى مسجد ، به دست حاكمان عباسى پس از مهدى صورت گرفت . همانها بودند كه ستون‌هاى سنگى را از سامراى عراق آوردند و به درون شبستانها بردند و در حجر اسماعيل سنگهاى مرمر الوان كارگذاشتند ، مقام ابراهيم را با طلا زيور دادند و زير آن چوبى نهادند كه از آسيب در امان مانَد و سطح كعبه را