أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)

602

تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")

سال 1229 فرا رسيد و نبردها ميان دو سپاه در جنوب ، در سمت قنفذه ، و در شرق در سمت طائف و اطراف آن ادامه داشت . درگذشت سعود امير سعود در همين زمان در جُمادى الاولاى سال 1229 درگذشت و فرزندش عبداللَّه بن سعود جاى وى را گرفت ، در حالى كه همچنان درگيرىها به صورت مستمر ادامه داشت . « 1 » محمدعلى پاشا طى سال 1229 يكسره فرماندهى سپاهش را در دست داشت و طى مدت نبرد ، كمك‌ها نيز يكسره از مصر به وى مىرسيد . مكه در اين دوره ، دوران سخت و تنگى را با كمبود ارزاق مىگذراند . سپس راه براى واردات از مصر به روى تجار گشوده شد و انواع غلات توسط تجار وارد گرديد و ارزانى و فراوانى به مكه بازگشت . سال 1230 آغاز شد و درگيرىهاى متعددى در نقاط مختلف بلاد عرب با فرماندهى محمدعلى پاشا ادامه داشت . در جمادى الثانى آن سال ، وى از ميادين جنگ به مكه بازگشت و ترتيبات جديدى به كارها داد . از آن جمله تغييرات و تعديلاتى بود كه دربارهء غلّات توزيعى ميان فقراى مكه صورت گرفت . زمانى كه وى از برخى مشكلات موجود در مصر آگاهى يافت ، در حالى كه فرزندش طوسون را به فرماندهى سپاه گمارد ، خود به مصر بازگشت . طوسون همچنان به نبردهايش تا ماه شعبان ادامه داد . اين زمان ، نداى صلح از دو طرف برخاست و نمايندگان براى نوشتن شروطى اجتماع كردند . بدين ترتيب طوسون پاشا نيز در ذى قعدهء سال 1231 به مصر بازگشت . « 2 » ابن بشر در عنوان المجد گويد : انديشهء صلح از سوى محمدعلى پاشا به فرزندش طوسون رسيد و سعودىها نيز با آن مخالفتى نكردند . « 3 »

--> ( 1 ) . خلاصة الكلام ، ص 298 . ( 2 ) . عنوان المجد ، ج 1 ، ص 183 . ( 3 ) . همان ، ج 1 ، ص 185 .