أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)

499

تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")

در اين وقت ، بار ديگر آل بركات با روى كار آمدن يحيى بن بركات براى بار دوم ، امارت مكه را به دست گرفتند . « 1 » اختلاف ميان آل زيد و آل بركات كار امارت يحيى استوار نشد ، چرا كه چيزى نگذشت كه امير معزول يعنى مبارك بن احمد زيدى در جايى در اطراف طائف به نام جرجه « 2 » ميان وادى ليه و بلاد ثماله پناه گرفت . يحيى كه گويى در صدد ترساندن او بود ، شروع به سخت‌گيرى بر ضد آل زيد كرده ، بسيارى را تبعيد كرد و حتى تلاش كرد تا قصر آنان يعنى دارالسعاده را ويران كند كه نتوانست . اين اقدامات تند يحيى ، زمينه را براى مبارك فراهم كرده ، بسيارى از اشراف تبعيدى و فرارى به وى پيوستند . او نيز از بسيارى از قبايل ثقيف و بجيله و ناصره و بنى سعد كمك خواست و قلعهء بزرگى را كه در جرجه « 3 » متعلق به ثقيف بود در اختيار گرفت و زمينه را براى هجوم به مكه آماده مىكرد . در اين سمت ، يحيى هم با استفاده از نيروى نظامى ترك و نيز تيپ مستقر در جده به سمت قلعه حركت كرد . به دنبال آن افراد قلعه گريختند و يحيى پيروز شد . با اين پيروزى بار ديگر سخت‌گيرى در مكه بر ضد باقىماندهء از اشراف آل زيد و اشراف و شمارى از اهالى كه تمايل به مبارك داشتند آغاز شده ، گرانى بالا گرفت و قتل و غارت زياد شد و در اين ميان هر كسى كه توانست به طائف گريخت . در اين هنگام دوبار مبارك « 4 » را براى يورش تحريك كردند و او نيز تمامى قبايل را بسيج كرده ، به طائف يورش برد و آن را در

--> ( 1 ) . تذييل شفاء الغرام ، ص 309 . ( 2 ) . در خلاصة الكلام ، ( ص 175 ) به اين نام آمده و غازى در إفادة الأنام جرجيه ضبط كرده است . ( 3 ) . چنين اسمى شناخته شده نيست ، آنچه هست الحرجه ، وادىاى است كه در « كلاخ » در جنوب در ميان منطقهء صلاءو مظلله در فاصلهء سى و پنج كيلومترى طائف است . جايى هم به نام حرجل هست كه يك وادى با درختان ميوه در سى كيلومترى جنوب غربى طائف است كه از كوه قرنيت آغاز شده و به ليه ختم مىشود ( عاتق ) . ( 4 ) . در متن كتاب به اشتباه « يحيى » آمده است در حالى كه يحيى در اين وقت در منصب امارت بود . « ج »