أحمد السباعي (مترجم: رسول جعفريان)

27

تاريخ مكة (از آغاز تا پايان دولت شرفاى مكه "1344 ق")

كسى است كه در مطبوعات سعودى ، سخن از حقوق زن به ميان آورد و از آموزش آنان سخن گفت . نخستين كسى است كه كتاب سلم القراءة العربيه را نوشت . اين كتاب درسى است و پيش از آن از كتابهاى درسى مصرى استفاده مىشد . سباعى نخستين كسى است كه مقالاتى تحت عنوان مدارسُنا نوشت . و وى نخستين كسى است كه مباحث مطوفى را در مطبوعات مطرح كرد و نخستين كسى است كه تاريخ را در قالب داستان بيان كرد . فكرة ، لجنة النشر العربية ، بدون تاريخ ، 180 ص رقعى : اين كتاب ، يك قصه است ، قصه دخترى كه نمىخواهد صرفا از گذشته تقليد كند بلكه مىخواهد با تأمل زندگى كند و در بارهء آن بينديشد : « قصة فتاة عاشت لافكارها و دانت لما تعتقد ، و لم تخضع قط لتقليد لايؤيده منطق او تدعمه بينة واضحة » ( ص : 6 ) ايامى ، الكتاب العربى السعودى ، جده ، تهامه ، 1402 ، 116 ص . وزيرى : اين كتاب خاطرات مؤلف است و چاپ نخست آن با عنوان ابوزامل چاپ شده است . وى از دوران كودكى و تحصيلات مكتبىاش ياد كرده ، از خاله‌اش به نام حسينيه كه كار تعليم او و بچه‌ها را عهده‌دار بوده است ، سپس از مدرسه و تعليم و تربيت و مسائل و داستانهاى آن دوره ياد كرده است . از كلاس حفظ قرآن و بعد از آن رفتن به كلاس بالاتر . از جدهء مادريش سخن گفته و از قصه‌هاى او . از محمل‌هاى شامى و مصرى كه به مكه مىآمده است . از دوران استادى و معلمى و مدارس آن دوره . بعدهم از خاطرات روزنامه نگاريش و مديريت صوت الحجاز و از مجلاتى كه در آن دوره يعنى اواخر شريف حسين و بعد از آن چاپ مىشده است . در پايان اشارتى هم به ديگر فعاليت‌هاى فرهنگى و اجتماعى خود دارد . كتاب با نثرى ادبى نوشته شده اما در عين حال شرح زندگى خودنوشت مؤلف است . الامثال الشعبيه فى مدن الحجاز ، تهامه ، 1981 ، تهامه ، 100 ص . وزيرى : اين كتاب يك صد صفحه‌اى به صورت الفبايى ، امثال و حكم محلى حجاز را آورده اما كمترين شرحى در باره آنها به دست نداده است . بنابراين برخى مفهوم و برخى براى افراد بيگانه نامفهوم است .