حسن حسين زاده شانه چى

199

اوضاع سياسى اجتماعى و فرهنگى شيعه در غيبت صغرى (فارسى)

جديد و مدعيان دروغين ، آن‌چه بيش از همه اهميت داشت تثبيت امامت آن حضرت و ايجاد آگاهى عمومى نسبت به اين امر در ميان شيعيان بود و از آن‌جا كه در آغاز غيبت ، نائبان و وكيلان امام ، ناچار به رعايت تقيهء شديد و پنهان نگاه داشتن حقيقت بودند ، ديدارهاى مستقيم امام ( عج ) با شيعيان ، بهترين راه براى تبيين مسألهء امامت تلقّى گرديد . اين اقدام به‌خصوص براى شيعيانى كه در شهرهايى غير از بغداد و سامرا ، و دور از محل سكونت نائبان خاص به سر مىبردند ، اهميت بيشترى داشت . اين قبيل ديدارها ، از اولين روزهاى غيبت آغاز شد و نخستين آن‌ها ديدار شيعيان قم ، چند روز پس از شهادت امام عسكرى عليه السّلام بود كه در خانه‌اى در سامرا صورت گرفت . « 1 » چندى بعد ابو سعيد غانم هندى ، در بغداد ديدارى با امام ( عج ) داشت . او از مردمان كشمير بود كه در بلخ به دست حسين بن اشكيب ، عالم و متكلم سمرقندى اسلام آورده ، مذهب تشيع را پذيرفت و سپس به قم آمد و بعد روانهء بغداد شد تا از امام ( عج ) نشانه‌اى بيابد . او در سال 264 ق به بغداد رسيد و پس از مدتى اقامت در اين شهر ، با راهنمايى فرستادهء امام ، در خانه‌اى با آن حضرت ديدار كرد . « 2 » گاه اتفاق مىافتاد كه امام ( عج ) در موسم حج ، خود را به برخى از شيعيان طالب حقيقت معرفى مىكرد كه از آن جمله ابراهيم بن مهزيار و حسن بن وجناء بودند . « 3 » يكى ديگر از شيعيان كه در ايام حج با امام ( عج ) ديدار كرده بود و مىگفت كه آن حضرت فرمود : « وى مهدى و همان كسى است كه جهان را از عدل و داد پر مىكند و زمين هيچ‌گاه خالى از حجت الهى نخواهد بود . » « 4 » شيخ صدوق

--> ( 1 ) . صدوق ، همان ، ص 478 . ( 2 ) . كلينى ، اصول كافى ، ج 2 ، ص 454 . ( 3 ) . صدوق ، همان ، ص 440 و 445 . ( 4 ) . همان ، ص 444 .