[ جلد چهارم ] بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ( 1 ) كتاب مواريث ( ارث ) ( 2 ) و در آن چند مقدمه و دو مقصد و چند الحاقيه است ، ( 3 ) اما مقدمات آن چند امر است : ( 4 ) اول : در چيزهايى است كه موجب ارث مىباشند ( 5 ) و آنها نسبى و سببى مىباشند ؛ پس موجبات نسبى سه طبقه‌اند : طبقه اول - پدر و مادر و فرزندان مىباشند اگر چه پايين بروند . و طبقه دوم - اجداد و جده‌ها - اگر چه بالا بروند - و برادرها و خواهرها و اولاد آنها - اگر چه پايين بروند - مىباشند . طبقه سوم - عموها و عمه‌ها و دايىها و خاله‌ها - اگر چه بالا بروند - و اولاد آنها - اگر چه پايين بروند - مىباشند ؛ به شرطى كه اين عناوين عرفا بر آنها صدق كند . و موجبات سببى دو قسم است : « زوجيت » و « ولاء » . و ولاء سه طبقه دارد : « ولاء عتق » سپس « ولاء ضمان جريره » سپس « ولاء امامت » . ( 6 ) دوّم : در چيزهايى است كه مانع ارث مىباشند ( 7 ) و موانع ارث زياد است ( 8 ) از جملهء آنها چيزهايى است كه حاجب و مانع از اصل ارث بردن مىشود و آن حجب الحرمان است . و از جملهء آنها چيزهايى است كه قسمتى از آن را منع مىكند و آن حجب النقصان است . پس چيزى كه اصل ارث را منع مىكند چند امر است :