زرنباد « 1 » گرم و خشك است . دل را نشاط دهد و فربهى آورد . زوفا گرم و خشك است . سرفهء كهن را سود دارد . زنجبيل گرم و خشك است . مثانه و معدهء سرد را سود دارد « 2 » و « 3 » بول براند « 4 » . زردآلو سرد و تر است در درجهء دوم « 5 » . زردآلوى خشك در آب خوسانند « 6 » ، آب آن تشنگى « 7 » را سود دارد « 8 » و در تبهاى حاده « 9 » نافع بود . و تر آن معده را « 10 » فاسد گرداند « 11 » . زر در گرمى معتدل است . در دهن گيرند ، درد دندان زايل كند و بوى گند ببرد و خفقان را سود دارد . ميل از زر ساختن و در چشم كشيدن ، چشم را روشن كند « 12 » . زمرد چشم افعى « 13 » بربايد . چون « 14 » با خود دارند ، نفث خون « 15 » و اسهال خون بازدارد . زرنيخ گرم و خشك است به درجهء دوم « 16 » . موى را ببرد و با پيه و روغن مرهم سازند ، ريشهاى كهن را سود دارد . زيتون گرم و خشك است . اشتهاى طعام را « 17 » زيادت كند و « 18 » درد مفاصل و عرق النسا را سود دارد . بيخوابى و درد سر آرد « 19 » . زعفران گرم و خشك است در « 20 » درجهء دوم « 21 » . رودگانى را قوت دهد و رنگ روى نيكو

--> ( 1 ) . زرنباد به ضم اول و ثانى ، نام دارويى است مانند پاى ملخ و به عربى رجل الجراد خوانند و آن بيخى است كه از آن بوى كافور مىآيد ( برهان قاطع ) . ( 2 ) . س : - زنجبيل . . . سود دارد . ( 3 ) . م : - و . ( 4 ) . م : + زر در گرمى معتدل است . در دهن گيرند گند دهن را زايل كند . خفقان را سود دارد و ميل از زر ساختن و در چشم كشيدن ، چشم روشن كند . ( 5 ) . م : دوم . ( 6 ) . م : كنند در يك دو ساعت بگذارند . ( 7 ) . م : + ساكن كند . ( 8 ) . م : - را سود دارد . ( 9 ) . م : حاره . ( 10 ) . م : زود . ( 11 ) . م : شود . ( 12 ) . م : - زر . . . روشن كند . ( 13 ) . م : + را . ( 14 ) . م : خوردن . ( 15 ) . نفث الدم عبارت است از خونى كه ظاهر شود در دهان . ( لغتنامه ) . ( 16 ) . م : دوم . ( 17 ) . م : - را . ( 18 ) . م : - و . ( 19 ) . م : - را . ( 20 ) . م : به . ( 21 ) . م : دوم .