الشيخ رسول جعفريان

1235

رسائل حجابيه (فارسى)

دارند ؟ در اين‌كه پوشيدن وجه و كفين لازم نيست ظاهرا در ميان تمام علماى اسلامى اعمّ از شيعه و سنى اختلافى نيست . فقط يك نفر از علماى اهل تسنن به نام ابو بكر بن عبد الرحمن بن هشام نظر مخالف دارد ، آن هم معلوم نيست كه نظرش در مورد نماز است يا در مورد نامحرم . دربارهء چهره هيچ‌گونه اختلافى نيست ، احيانا بعضى از علما دربارهء دست‌ها تا مچ و يا دربارهء پاها تا ساق اختلاف كرده‌اند كه آيا جزء استثنا هست يا نيست . در ميان مسائل فقهى شايد كمتر مسأله‌اى اينچنين پيدا شود كه اين‌گونه مورد اتفاق‌نظر ميان علماى اسلام اعم از شيعه و سنى بوده باشد . پيش از آنكه نقل اقوال كنيم دو مطلب بايد ذكر شود : يكى اينكه مسألهء پوشش را فقها در دو جا طرح مىكنند . يكى در باب نماز ، از باب اينكه در نماز واجب است كه زن تمام بدن خويش را بپوشاند ، خواه نامحرمى وجود داشته باشد و يا وجود نداشته باشد . در اينجا اين سؤال پيش مىآيد كه آيا وجه و كفين هم در نماز بايد پوشيده باشد يا نه ؟ ديگر در باب نكاح ، به مناسبت بحث از اينكه خواستگار تا چه حدودى حق دارد به زن موردنظر خود نگاه كند . در اينجا نيز معمولا يك بحث كلى دربارهء پوشش و يا دربارهء جواز و عدم جواز نظر مىشود . عليهذا از نظر فقه دو نوع « ستر » داريم : ستر صلاتى ، يعنى پوششى كه در نماز بايد به كار برده شود كه البته شرايطى دارد از قبيل اينكه پاك باشد ، غصبى نباشد و غيره . و ستر غيرصلاتى كه در مقابل مردان بيگانه بايد رعايت شود و شرايط خاص نماز را ندارد . بعدا خواهيم گفت كه ظاهرا اختلافى نيست در اينكه ستر صلاتى و غيرصلاتى از نظر مقدار و حدود پوشش با هم تفاوت ندارند . مطلب دوم اينكه فقها اصطلاحى دارند ، مىگويند : بدن زن جز چهره و دو دست « عورت » است . ممكن است اين تعبير در نظر بعضىها زننده جلوه كند روى اين جهت كه بگويند : « عورت » يعنى يك چيز زشت و مستقبح . آيا از نظر فقه اسلامى بدن زن جز چهره و دو دست يك چيز زشت و مستقبح است ؟ ! پاسخ اين است كه كلمهء « عورت » به معنى يك چيز زشت و قبيح نيست . لهذا به هر امر زشت و قبيحى « عورت » گفته نمىشود و متقابلا كلمهء « عورت » در مواردى به كار برده مىشود كه هيچ‌گونه مفهوم قبح و زشتى ندارد . مثلا در قرآن كريم در داستان غزوهء احزاب كه اشاره به بهانه‌جويى برخى ضعيف‌الايمان‌ها مىكند مىفرمايد : « وَ يَسْتَأْذِنُ فَرِيقٌ مِنْهُمُ النَّبِيَّ يَقُولُونَ إِنَّ بُيُوتَنا عَوْرَةٌ وَ