منزل بوده است . اين معنى با رواياتى كه در آن‌ها لفظ « جلباب » ذكر شده است نيز سازگار است ، مانند روايت عبيد اللّه حلبى كه در تفسير آيهء 60 سورهء نور نقل كرديم . مضمونش اين بود كه در مورد زنان سالخورده جايز است خمار و جلباب را كنار بگذارند و نگاه به موى آن‌ها مانعى ندارد . از اين جمله فهميده مىشود كه جلباب وسيلهء پوشانيدن موى سر بوده است . همچنين در روايات ديگر در كافى « 1 » در تفسير همان آيه وارد شده است كه حضرت صادق عليه السلام مىفرمايد : « الخمار و الجلباب اذا كانت المرأة مسنّة » يعنى وقتى زن سالخورده‌اى باشد جايز است چارقد و روسرى را زمين بگذارد . بنابراين مقصود از نزديك ساختن جلباب ، پوشيدن با آن مىباشد ؛ يعنى وقتى مىخواهند از خانه بيرون بروند روسرى بزرگ خود را با خود بردارند . البته معنى لغوى نزديك ساختن چيزى ، پوشانيدن با آن نيست بلكه از مورد چنين استفاده مىشود . وقتى كه به زن بگويند جامه‌ات را به خود نزديك كن مقصود اين است كه آن را رها نكن ، آن را جمع و جور كن ، آن را بىاثر و بىخاصيت رها نكن و خود را با آن بپوشان . استفادهء زنان از روپوش‌هاى بزرگ كه بر سر مىافكنده‌اند دو جور بوده است : يك نوع صرفا جنبهء تشريفاتى و اسمى داشته است همچنان‌كه در عصر حاضر بعضى بانوان چادرى را مىبينيم كه چادر داشتن آن‌ها صرفا جنبهء تشريفاتى دارد . با چادر هيچ جاى بدن خود را نمىپوشانند ، آن را رها مىكنند . وضع چادر سركردنشان نشان مىدهد كه اهل پرهيز از معاشرت با مردان بيگانه نيستند و از اينكه مورد بهره‌بردارى چشم‌ها قرار بگيرند ابا و امتناعى ندارند . نوع ديگر برعكس بوده و هست : زن چنان با مراقبت جامه‌هاى خود را به خود مىگيرد و آن را رها نمىكند كه نشان مىدهد اهل عفاف و حفاظ است . خودبه‌خود دورباشى ايجاد مىكند و ناپاكدلان را مأيوس مىسازد . بعدا خواهيم گفت كه تعليلى كه در ذيل جمله آمده است مؤيد همين معنى است . و اما مطلب دوم يعنى بحث در علتى كه براى اين دستور ذكر شده است : مفسرين گفته‌اند : گروهى از منافقين اوايل شب كه هوا تازه تاريك مىشد در كوچه‌ها و معابر مزاحم كنيزان مىشدند . البته براى كنيزان چنان‌كه قبلا گفتيم پوشانيدن سر واجب نبوده است . گاهى از اوقات اين جوانان مزاحم و فاسد متعرض زنان آزاد نيز مىشدند و بعد مدعى مىشدند كه ما نفهميديم آزاد زن است و پنداشتيم كنيز است . لذا به زنان آزاد دستور داده شد كه بدون جلباب يعنى در حقيقت بدون لباس كامل از خانه خارج نشوند تا كاملا از

--> ( 1 ) . كافى ج 5 ، ص 522