غريزه با هزاران عوارض روانى و جنايات ناشى از آن افزوده مىشود . تحريك و تهييج بىحساب غريزهء جنسى عوارض وخيم ديگرى نظير بلوغ‌هاى زودرس و پيرى و فرسودگى نيز دارد . از اينجا معلوم مىشود كه عارفان و نكته‌سنجان ما كه مىگويند : مراد هركه برآرى مطيع نفس تو گشت * خلاف نفس كه فرمان دهد چو يافت مراد با روشن‌بينى و روشن‌ضميرى عارفانهء خود به نكاتى برخورد كرده‌اند كه اين آقايان روانشناس روانكاو كه در عصر علوم نامشان جهان را پر كرده متوجه نشده‌اند . اما اينكه مىگويند : « الانسان حريص على ما منع منه » مطلب صحيحى است ولى نيازمند به توضيح است . انسان به چيزى حرص مىورزد كه هم از آن ممنوع شود و هم به سوى آن تحريك شود ؛ به اصطلاح تمناى چيزى را در وجود شخصى بيدار كنند و آنگاه او را ممنوع سازند . اما اگر امرى اصلا عرضه نشود يا كمتر عرضه شود ، حرص و ولع هم نسبت بدان كمتر خواهد بود . فرويد كه طرفدار سرسخت آزادى غريزهء جنسى بود ، خود متوجه شد كه خطا رفته است ، لذا پيشنهاد كرد كه بايد آن را از راه خاص خودش به مسير ديگرى منحرف كرد و به مسائل علمى و هنرى نظير نقاشى و غيره منعطف ساخت و به اصطلاح طرفدار تصعيد شد ؛ زيرا تجربه و آمار نشان داده بود كه با برداشتن قيود اجتماعى ، بيمارىها و عوارض روانى ناشى از غريزهء جنسى بيشتر شده است . من نمىدانم آقاى فرويد كه طرفدار تصعيد است از چه راه آن را پيشنهاد مىكند . آيا جز از طريق محدود كردن است ؟ در گذشته افراد بىخبر به دانشجويان بىخبرتر از خود مىگفتند انحراف جنسى ، يعنى هم‌جنس‌بازى ، فقط در ميان شرقىها رايج است و علتش هم دسترسى نداشتن به زن بر اثر قيود زياد و حجاب است . اما طولى نكشيد كه معلوم شد رواج اين عمل زشت در ميان اروپايىها صد درجه بيشتر از شرقيهاست . ما انكار نمىكنيم كه دسترسى نداشتن به زن موجب انحراف مىشود و بايد شرايط ازدواج قانونى را سهل كرد ، ولى بدون شك آن مقدار كه تبرّج و خودنمايى زن در اجتماع و معاشرت‌هاى آزاد سبب انحراف جنسى مىشود به مراتب بيشتر از آن است كه محروميت و دست‌نارسى سبب مىگردد . اگر در مشرق‌زمين محروميت‌ها باعث انحراف جنسى و همجنس‌بازى شده است ، در اروپا شهوترانىهاى زياد باعث اين انحراف گشته است ، تا آنجا كه در بعضى كشورها - همان‌طور كه در روزنامه‌هاى خبرى خوانديم - رسمى و قانونى شد ، و گفته شد چون ملت انگلستان عملا اين كار را پذيرفته است قوهء مقننه بايد از ملت پيروى كند ، يعنى نوعى رفراندوم قهرى صورت گرفته است . بالاتر اينكه در مجله‌اى خواندم در بعضى كشورهاى