( ريشهء روانى ) علل نامبرده يا به هيچ‌وجه تأثيرى در پيدا شدن حجاب در هيچ نقطه از جهان نداشته است و بىجهت آن‌ها را به نام علت حجاب ذكر كرده‌اند و يا فرضا در پديد آمدن بعضى از سيستم‌هاى غيراسلامى تأثير داشته است در حجاب اسلامى تأثير نداشته است يعنى حكمت و فلسفه‌اى كه در اسلام سبب تشريع حجاب شده ، نبوده است . همان‌طور كه ملاحظه مىشود مخالفان حجاب گاهى آن را زاييدهء يك طرز تفكر فلسفى خاص دربارهء جهان و لذات جهان معرفى مىكنند و گاهى ريشهء سياسى و اجتماعى براى آن ذكر مىكنند و گاهى آن را معلول علل اقتصادى مىدانند و گاهى جنبه‌هاى خاص اخلاقى يا روانى را در پديد آمدن آن دخالت مىدهند . ما هريك از اين علل را ذكر و سپس انتقاد مىكنيم و ثابت مىكنيم كه اسلام در فلسفهء اجتماعى خود به هيچ يك از اين جهات نظر نداشته است و هيچ يك از آن‌ها با مبانى مسلّم و شناخته شدهء اسلام وفق نمىدهد و در خاتمه به يك علت اساسى اشاره مىكنيم كه از نظر ما موجّه‌ترين آن‌ها به شمار مىرود . رياضت و رهبانيّت ارتباط مسألهء پوشش با فلسفهء رياضت و رهبانيت از اين جهت است كه چون زن بزرگترين موضوع خوشى و كامرانى بشر است ، اگر زن و مرد معاشر و محشور با يكديگر باشند ، خواه‌ناخواه دنبال لذتجويى و كاميابى مىروند . پيروان فلسفهء رهبانيت و ترك لذت براى اينكه محيط را كاملا با زهد و رياضت سازگار كنند بين زن و مرد حريم قائل شده پوشش را وضع كرده‌اند ، كما اينكه با چيزهاى ديگرى هم كه نظير زن محرك لذت و بهجت بوده است مبارزه كرده‌اند . پديد آمدن پوشش طبق اين نظريه ، دنباله و نتيجهء پليد دانستن ازدواج و مقدس شمردن عزوبت است . ايدهء رياضت و ترك دنيا همان‌طورى كه در موضوع مال فلسفهء فقرطلبى و پشت پا زدن به همهء وسائل مادى را به وجود آورده است ، در مورد زن فلسفهء تجردطلبى و مخالفت با جمال را ايجاد كرده است . بلند نگه‌داشتن مو كه در ميان سيكها ، هندوها و بعضى دراويش معمول است نيز از مظاهر مخالفت با جمال و مبارزه با شهوت و از ثمرات فلسفهء طرد لذت و ميل به رياضت است . مىگويند كوتاه كردن و ستردن مو ، سبب فزونى رغبت جنسى مىگردد و بلند كردن آن موجب تقليل و كاهش آن است . در اينجا بد نيست قسمتى از گفتهء برتراند راسل را در اين موضوع بياوريم . وى در كتاب زناشويى و اخلاق صفحهء 30 مىگويد :