مختلفهء در بازار زرگرها در پشت جعبه آئينه و مانعى ندارد نظر نمودن به آن‌ها براى احدى يقينا بلكه مراد مواضعى است كه مزيّن گشته و محال اين قبيل زينت‌ها شده از قبيل چشم‌ها و دو گونه و دو ابرو و دو مچ دست و گردن و دماغ كه محل خزّامه و دو مچ پا كه محل خلخال است ؛ و اين اطلاق از قبيل اطلاق محل است به اسم حال به علاقهء مجاورت ؛ و اين اطلاق شايع است در عرف عرب و مويّد همين معنى است ؛ اخبارى كه وارد شده در اين باب ؛ مثل روايت كلينى از حضرت صادق عليه السلام سؤال مىكند راوى از ذراعين زن كه ، آيا زينتى است كه خداوند فرموده : « وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ » ؛ فرمود : بلى ما دون خمار هم از زينت و مادون سوار هم از زينت است . « 1 » و همچنين است مضمون روايتى كه وارد شده كه : زينتى است براى مردم ( يعنى غير اولى الاربه ) كه عبارت از صورت و كفين باشد ؛ و زينتى است براى شوهر كه تمام جسد است ؛ و زينتى است براى محارم كه ما بين اين دو است . « 2 » پس اطلاق فرموده معصوم زينت را بر بدن و صورت و كفّين ، براى آن‌كه مواضع زينت است . پس خلاصهء كلام آن‌كه حرام است و جايز نيست براى زنان اظهار شيىاى از بدن و موى و صورت و گردن و ذراع و دو مچ را به رجال مگر بالنسبه به دوازده طايفه‌اى كه در آيه استثنا شده ؛ پس مطلوب ما در مقام استدلال به آيه تا همين جا حاصل شد . و اگر بگويى آيه دلالت ندارد بر پوشاندن صورت از نامحرمان ؛ به اين بيان كه جملهء اوليه از آيه مىفرمايد : « وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا ما ظَهَرَ مِنْها » ؛ و اخبار وارده كه مراد از ما ظهر صورت و كفين و قدمين است ، معلوم مىشود زينت بر دو قسم است : ظاهره كه وجه و كفين باشد ؛ و باطنه كه غير از اين‌ها از ساير مواضع بدن باشد . پس خلاصه ، مراد از آيهء شريفه اين است كه جايز نيست براى زن‌ها ظاهر نمودن زينت‌هاى باطنهء خود را مگر براى همين مستثنيات ؛ پس صورت و كفين و قدمين خارجند از حكم به وجوب ستر ؛ چون زينت ظاهره محسوب‌اند . پس مطلوب كه عدم وجوب ستر باشد ، ثابت شد . جواب آن‌كه اوّلا چنانچه گفته شد ، محتمل است مراد از زينت ظاهره جامه‌هاى قشنگ و لباس‌هاى شوخ و شنگ و يا كيف‌هاى در دست و كفش‌هاى مهيّج شهوت براى پير نهفته و هر جوان شهوت‌ران مست باشد كه نبايد اين‌گونه زينت‌هاى ظاهره اظهار شود مگر موقعى كه بدون اختيار به واسطهء وزيدن باد و يا برخورد با مردان در كوچه‌ها و معابر بلاد ظاهر شود .

--> ( 1 ) . كافى ، ج 5 ، ص 520 ؛ وسائل ، ج 20 ، ص 200 ( 2 ) . مجمع البيان ، ج 7 ، ص 290