علي الأحمدي الميانجي

43

مالكيت خصوصى در اسلام (فارسى)

ترجمه : حضرت صادق عليه السلام فرموده : ديه ده هزار درهم است يا هزار دينار يا صد شتر . عن العلاء بن الفضيل عن ابى عبد الله عليه السلام فى حديث قال : فى قتل الخطأ مائة من الإبل او الف من الغنم او عشرة آلاف درهم او الف دينار . . . « 1 » ترجمه : از حضرت صادق عليه السلام : در قتل خطا ( ديه ) صد شتر يا هزار گوسفند يا ده هزار درهم يا هزار دينار است . فى وصية النبى صلى الله عليه و آله و سلم لعلى عليه السلام قال : يا على ان عبد المطلب سن فى الجاهلية خمس سنن اجراها الله له فى الاسلام . . . و سن فى القتل مائة من الإبل فأجرى الله ذلك فى الاسلام . ترجمه : در وصيت پيغمبر به على است كه فرمود : يا على به درستى كه عبد المطلب در جاهليت پنج قانون گذاشت كه در اسلام خدا آنها را اجرا نموده است . . . براى ديه صد شتر قرار داد و خدا در اسلام آن را امضا فرمود . ابن جرير طبرى در تفسير آيهء شريفه ، مىگويد : اينكه ديه صد شتر است محل خلاف نيست « 2 » و سيوطى « 3 » از ابن شهاب و ابن مسعود نقل كرده است كه ديه صد شتر است و همچنين امام رازى « 4 » مطلبى دارد كه ظاهرش عدم خلاف در وجوب صد شتر است . « 5 » غرض از ذكر آيات و روايات اثبات مالكيت در اسلام است ، ( نه شرح مقدار ديه اين خود در كتب ديات مضبوط است ) . و مىتوان از اين قسم آيات و احاديث استفاده كرد كه مالكيت ( كما اينكه در آينده ذكر خواهيم كرد ) از جهت مقدار محدود نيست ، گرچه از جهت كيفيت محدود باشد .

--> ( 1 ) - وسائل ، ج 19 ، ص 144 - از تهذيب ، ج 10 ، ص 158 و 247 و استبصار ، ج 4 ، ص 258 . ( 2 ) - تفسير طبرى ، ج 5 ، ص 134 . ( 3 ) - الدر المنثور ، ج 2 ، ص 193 . ( 4 ) - تفسير رازى ، ج 10 ، ص 231 . ( 5 ) - براى اطلاع بيشتر رجوع شود به : وسايل ، ج 19 ، ص 141 - 310 كه قريب 441 حديث در ديه و فروعات و احكام و اقسام آن ذكر شده است و نيز فروع كافى ، ج 7 ، تهذيب ، ج 10 ، استبصار ، ج 4 ، مستدرك الوسائل ، ج 3 ، بحار ، ج 104 و در كتب اهل سنت به صحيح مسلم ، ج 3 ، ص 1291 - 1309 و بخارى ، ج 9 ، ص 2 - 17 ، سنن ابى داود ، ج 4 ، ص 168 - 197 - ترمذى ، ج 4 ، ص 10 - 30 - مصنف عبد الرزاق ، ج 10 ، ص 1 - 123 ، و ج 9 ، ص 271 - دارمى ، ج 2 ، ص 187 - 198 - نسائى ، ج 8 ، ص 1 - 90 ابن ماجه ، ج 2 ، ص 873 - 898 - تنوير الحوالك ، ج 3 ، ص 58 - 82 مجمع الزوائد ، ج 6 ، ص 283 ، در معجم مفهرس الفاظ حديث ، ج 4 ، ماده « عقل » و ج 7 مادهء كلمه « ودى » نيز مراجعه شود .