السيد البروجردي (مترجم: اسماعيل تبار / حسينى / مهورى)
713
جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى)
1168 - ( 9 ) عمر بن يزيد از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود : « هرگاه بدهكارى امروز و فردا كرد تا طلبكار درگذشت ، سپس وارثان وى با بدهكار به مقدارى مصالحه كردند ، پس آنچه وارثان مىگيرند ، مال آن هاست و بقيهء آن مال ميّت است تا آن را در آخرت دريافت كند و اگر بدهكار با وارثان مصالحه نكرد تا خود نيز درگذشت و از جانب وى پرداخت نشد ، پس همهء آن متعلق به طلبكار مرده است و بدهكار را به آن بازخواست مىكنند . » 1169 - ( 10 ) در كتاب المقنع و فقه الرضا آمده است : « هرگاه شخص طلبكارى مرد ، اگر وارثان وى آن را گرفتند ، پس متعلق به آن هاست ولى اگر بدهكار آن را پرداخت نكرد ، در آخرت براى طلبكار فوت شده است . » ارجاعات گذشت : در روايت شانزده از باب يك از بابهاى كسبهاى روا و ناروا فرمودهء امام عليه السلام كه : « جهات چهارگانه ، پرداخت بدهى ، عاريه ، قرض دادن و پذيرايى از مهمان است كه از سنتهاى لازم هستند . » در روايات باب شصت و هشت مطالبى در ارتباط با اين بحث هست . در روايت سى و چهار از باب يكم از بابهاى دِيْن فرمودهء معصوم عليه السلام كه : « با آنچه در اختيار دارد ، بدهىاش را مىپردازد و اموال مردم را نمىخورد مگر در صورتى كه چيزى كه با آن حقوق مردم را بپردازد ، در اختيار داشته باشد . » و بنگر ساير روايات باب و روايات باب دوم را . مىآيد : باب بعدى و باب نهم و دهم از بابهاى بدهكارى مناسب آن . در روايات باب دوازدهم ، نوزدهم ، بيستم و بيست و نهم مناسب با اين بحث خواهد آمد . و در روايت هشتم از باب نوزدهم از بابهاى ازدواج فرمودهء پيامبر صلى الله عليه و آله كه : « . . . و رساندن حق به صاحب آن به اين صورت كه به خانه يا نزد وسايلش برود و بگويد : اين را بگير ! »