806 - ( 4 ) على بن جعفر از برادرش دربارهء شخصى سوال كرد كه : « ده درهم به برده‌اش مىدهد به اين شرط كه هر ماه ده درهم پرداخت كند . آيا اين حلال است ؟ امام عليه السلام فرمود : اشكال ندارد . » نظير اين روايت در روايت يازده از باب يازده از باب‌هاى سلف خواهد آمد . 807 - ( 5 ) على بن جعفر در كتابش نظير حديث پيشين را آورده و در ادامه مىافزايد : « از امام عليه السلام دربارهء شخصى سوال كردم كه صد درهم به ديگرى مىدهد تا با آن كار كند به شرط اين‌كه پنج درهم يا كمتر يا بيشتر به وى دهد . آيا اين حلال است ؟ امام عليه السلام فرمود : نه ، اين رباى خالص است . » 808 - ( 6 ) در كتاب جعفريات از اميرمؤمنان عليه السلام روايت مىشود كه پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : « ميان ما و بردگان‌مان ربا نيست . هزار درهم از آنان مىگيريم و به آنان پرداخت نمىكنيم . » 809 - ( 7 ) عمرو بن جميع از امام صادق عليه السلام از امير مؤمنان عليه السلام روايت مىكند كه پيامبراكرم صلى الله عليه و آله فرمود : « ميان ما و كسانى كه با ما در جنگند ، ربا نيست . از آنان ( هزار درهم در برابر يك درهم ) مىگيريم و به آنان پرداخت نمىكنيم . » 810 - ( 8 ) در كتاب من لا يحضره الفقيه روايت مىشود كه امام صادق عليه السلام فرمود : « ميان مسلمان و اهل ذمّه ، ربا نيست و ميان زن و شوهرش ، ربا نيست . » باب 16 راه‌هاى فرار از ربا 811 - ( 1 ) حسن بن صدقه گويد : « به امام رضا عليه السلام گفتم : فدايت شوم ! من به معادن مىروم و جواهر استخراج نشده را به درهم و دينار مىفروشم . امام عليه السلام فرمود : اشكال ندارد . گفتم : من درهم را با درهم معاوضه مىكنم . درهم سره را با درهم ناسره معاوضه مىكنم و درهم ناخالص را با درهم خالص . امام عليه السلام فرمود : هرگاه در اين ميان دينار در كار باشد ، اشكال ندارد . حسن بن صدقه گويد : اين ماجرا را براى عمار بن موسى ساباطى بازگو كردم . وى گفت : پدرش نيز به من همين‌طور گفت . سپس گفت : دينار در كدام طرف بايد باشد ؟ گفتم : نمىدانم . عمار گفت : امام صادق عليه السلام به من فرمود : در طرف كسى كه كمتر مىدهد . »