السيد البروجردي (مترجم: اسماعيل تبار / حسينى / مهورى)

439

جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى)

701 - ( 29 ) در كتاب دعائم الاسلام روايت مىشود كه : « پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله تنها با شرايطى از اهل ذمّه ، جزيه مىپذيرفت . يكى از آن شرايط اين است كه آنان ربا نخورند و هركس رباخوارى كند ، به تحقيق از پيمان خدا و پيامبرش بيرون رفته است . » 702 - ( 30 ) شيخ ابوالفتوح رازى در تفسير خود ، در بخش پايانى صلح نامهء پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله با مسيحيان اهل نجران آورده است : « پس هر يك از آنان پس از امسال ربا بخورد ، پيمان من از او برداشته شده است . » 703 - ( 31 ) قطب راوندى در كتاب لبّ اللباب روايت مىكند كه : « على عليه السلام نزد مردِ رباخوارى رفت و مال او را به دو بخش تقسيم كرد . نيمى از آن را به بيت المال داد و نيم ديگر آن را سوزاند . از امام صادق عليه السلام سوال شد : چرا ربا حرام شده است ؟ امام عليه السلام فرمود : براى اين‌كه مردم از احسان و نيكى در حق يكديگر امتناع نورزند . » 704 - ( 32 ) زراره گويد : « به امام صادق عليه السلام گفتم : خداوند متعال مىفرمايد : « خداوند ربا را مىكاهد و صدقات را افزايش مىدهد » و به تحقيق من مشاهده مىكنم كه همهء رباخواران اموال‌شان افزايش مىيابد ! امام عليه السلام فرمود : كدام نابودگرى ، نابودكننده‌تر از يك درهم رباست ؟ دين را نابود مىكند و اگر توبه كند ، مالش از كف مىرود و فقير مىشود . » 705 - ( 33 ) در تفسير اين سخن خداوند كه فرمود : « خداوند ربا را مىكاهد و صدقات را افزايش مىدهد » على بن ابراهيم روايت مىكند كه به امام صادق عليه السلام گفته شد : « ما مشاهده مىكنيم كه ربا مىخورد و مالش افزايش مىيابد . امام عليه السلام فرمود : خداوند دينش را نابود مىكند ، هرچند مالش زياد شود . » 706 - ( 34 ) در كتاب من لا يحضره الفقيه روايت مىشود كه امام رضا عليه السلام در پاسخ به پرسش‌هاى محمد بن سنان نوشت : « . . . و دليل حرام بودن ربا به خاطر نهى خداوند از آن است و به خاطر اين است كه در آن تباهى اموال است ؛ زيرا هنگامى كه انسان يك درهم را به دو درهم بخرد ، بهاى يك درهم يك درهم است و بهاى درهم ديگر باطل شده است . پس خريد و فروش ربوى آن در هر حال بر خريدار و فروشنده زيان و كاستى است . پس خداوند عز و جل ربا را به دليل تباهى اموال بر بندگان حرام كرده است ، همان‌گونه كه پرداخت اموال سفيه را تا هنگام رسيدن وى به مرحلهء رشد ممنوع كرده است ؛ زيرا از تباه كردن مال توسط وى بيمناك است . پس به اين دليل است كه خداوند ربا را حرام دانسته و معامله ربوى معاملهء يك درهم به دو درهم است و دليل حرام كردن ربا پس از بيان كردن آن به خاطر آن است كه ربا كوچك شمردن حرامى است كه حرام شده است و آن پس از بيان و حرام