312 - ( 3 ) عبدالله بن عمر به پيامبر صلى الله عليه و آله گفت : « براى آن‌كه روايات شما را فراموش نكنم ، چاره‌اى جز نوشتن ندارم . پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : اشكال ندارد ؛ بنويس ! زيرا خداوند به قلم آموخت . و فرمود : قلم ، نعمت بزرگى از جانب خداست و اگر قلم نبود ، فرمانروايى و دين پا برجا نبود و زندگى شايسته‌اى وجود نداشت . » 313 - ( 4 ) مفضل از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود : « بينديش اى مفضل ! خداوندى - كه نام هايش پاك است - به وسيلهء گفتن ، چه نعمت بزرگى به انسان داد كه با آن نهان خود را آشكار مىكند . . . و به همين صورت نوشتن ، كه با آن اخبار گذشتگان را براى نسل امروز و اخبار آنان را براى آيندگان به بند مىكشد و نگه مىدارد و به وسيلهء آن ، كتاب‌هاى علوم گوناگون و آداب و غير آن جاودانه مىشود و به وسيلهء آن ، انسان ، معاملات و حساب‌هاى خود را با ديگران حفظ مىكند . اگر نوشتن نبود ، اخبار زمان‌هاى گوناگون به هم نمىرسيد و كسانى كه در غربت بسر مىبرند ، از وطن خويش بىخبر بودند . علوم ، نابود و آداب ضايع مىشد و در كارها و معاملات و امور دينى نيازمند دقت و احاديث ضرورى انسان ، شكاف و خلل بزرگى ايجاد مىشد و شايد گمان كنى كه انسان با چاره انديشى و زيركى به اين راه حلّ رسيده نه اين‌كه در خلقت و سرشت وى به وديعه گذاشته شده است [ درحالى كه اين گونه نيست ] تا اين كه امام عليه السلام فرمود : اصل و ريشه آن ، آفرينش خداوند وتفضّل و بخششى است كه به مخلوقات خويش عنايت فرموده است . پس هركس سپاسگزارى كند ، پاداش مىگيرد و هركس ناسپاسى كند ، به درستى كه خداوند از جهانيان بىنياز است . » 314 - ( 5 ) محمد بن ابراهيم نوفلى با واسطه از امام صادق عليه السلام از پدرانش عليهم السلام روايت مىكند كه اميرالمؤمنين عليه السلام به كارگزارانش نوشت : « قلم‌هايتان را نازك و سطرها را به هم نزديك كنيد و كلمات و تعارفات زايد را نسبت به من حذف و تنها معانى را قصد كنيد و از زياده روى بپرهيزيد زيرا اموال مسلمانان ، زيان را تحمل نمىكند . » 315 - ( 6 ) در نهج البلاغه آمده است كه اميرمؤمنان عليه السلام به نويسنده‌اش عبيد الله بن ابى رافع فرمود : « دواتت را ليقه گذارى كن و نوك قلم را بلند گير و ميان سطرها فاصله بينداز و حروف را نزديك به هم بنويس زيرا اين روش براى زيبايى و خوانايى خط بهتر است . »