الشيخ الأنصاري
74
رساله سراج العباد (با حواشى شيرازى و خراسانى) (فارسى)
خانه را ، يا مال باركش ، از براى چيزهائى كه حرام است ، از قبيل حمل شراب ، و سوارى ظالم به جهت ظلم كردن ، و مانند اينها ( آن ) . ( و مبايعه چيزى كه اعانت بر معصيت شود - خ ل ) سوم : مبايعهء چيزهائى كه هيچ نفعى در آنها نباشد ، ( و
--> اصولا قمار با هر چه باشد ، حرام است ، از اشيائى - مثل گردو و بادام - باشد ، يا با چيزهاى ديگر - حتّى با دانههاى تسبيح - اگر در مورد برد و باخت قمارى به كار رود ، امّا اگر در مورد حرام نباشد ، حكم حرمت را به دنبال خود ندارد ، بنابراين حلال محمّد « ص » و حرام محمّد « ص » باقى است ، و هيچ تغييرى در آن نشده ، و قمار هميشه حرام بوده و هست ، امّا مثل شطرنج ؛ فرض بر آن است كه در موردى كه قمار نيست ، و در راه علمى به كار مىرود ، حكم حرمت را در اين حالت ، به دنبال ندارد . اين مورد از مواردى است كه مىتوان آن را از باب تفكيك موضوع و حكم دانست ، و دقت فقيه در اين است كه بتواند كاملا بين حكم و موضوع تفكيك قائل شود ، و در صورتى كه موضوعى محل و مجراى آن حكم نبود ، در نتيجه آن حكم هم نسبت به آن موضوع جارى نمىشود ؛ البته ممكن است در زمانى يا مكانى ، آن موضوع با آن حكم تلازم داشته باشد ، ولى نسبت به زمان و يا مكان ديگر اين چنين نباشد . چون در زمان حاضر ، مباحثى در اين رابطه عنوان شده ، اين زمينه ايجاب كرد تا همين مقدار بيانى ذكر شود . فاغتنم ( دقّت شود ) .